న్యూఢిల్లీ: జూనియర్ సివిల్ జడ్జి (సివిల్ జడ్జి - జూనియర్ డివిజన్) పోస్టుల భర్తీకి సంబంధించి 2026 బ్యాచ్ లా గ్రాడ్యుయేట్లకు సుప్రీంకోర్టులో చుక్కెదురైంది. న్యాయవాద వృత్తిలో కనీసం ఏడాది ప్రాక్టీస్ ఉన్నట్లు పరిగణించే (డీమ్డ్ ప్రాక్టీస్) మినహాయింపును 2026లో లా పూర్తి చేసిన అభ్యర్థులకు వర్తింపజేసేందుకు సర్వోన్నత న్యాయస్థానం గురువారం నిరాకరించింది. ఈ మేరకు ఆంధ్రప్రదేశ్ హైకోర్టు ఇచ్చిన ఉత్తర్వులను ప్రధాన న్యాయమూర్తి (సీజేఐ) జస్టిస్ సూర్యకాంత్, న్యాయమూర్తులు జస్టిస్ జాయ్మల్యా బాగ్చీ, జస్టిస్ వి. మోహనలతో కూడిన ధర్మాసనం సమర్థించింది.

న్యాయవ్యవస్థలో కింది స్థాయి కోర్టుల న్యాయాధికారుల నియామకాలకు సంబంధించి, అభ్యర్థులకు కనీస ప్రాక్టీస్ అనుభవం ఉండాలనే నిబంధనపై గత కొంతకాలంగా న్యాయపరమైన స్పష్టత వస్తోంది. ఈ క్రమంలో ఆంధ్రప్రదేశ్లో జూనియర్ సివిల్ జడ్జి పోస్టుల భర్తీ కోసం 2026 సెప్టెంబర్ 25న నియామక నోటిఫికేషన్ వెలువడింది. ఆ నోటిఫికేషన్ నాటికి లా డిగ్రీ పూర్తి చేసి ఏడాది గడవని అభ్యర్థులు తమకు కూడా పరీక్ష రాసే అవకాశం కల్పించాలని కోరుతూ గతంలో ఏపీ హైకోర్టును ఆశ్రయించారు. అయితే వారి అభ్యర్థనను హైకోర్టు కొట్టివేయడంతో, ఆ ఉత్తర్వులను సవాల్ చేస్తూ పిటిషనర్లు సుప్రీంకోర్టు మెట్లు ఎక్కారు.
భూమిక ట్రస్ట్ తీర్పు ప్రయోజనం మాకూ ఇవ్వాలన్న పిటిషనర్లు
గతంలో 'భూమిక ట్రస్ట్' కేసులో సుప్రీంకోర్టు ఇచ్చిన ఒకేసారి మినహాయింపు (వన్-టైమ్ కన్సెషన్) ప్రయోజనాన్ని తమకూ వర్తింపజేయాలని పిటిషనర్లు కోరారు. లా డిగ్రీ పూర్తి చేసినా లేదా రాష్ట్ర బార్ కౌన్సిల్లో తాత్కాలిక నమోదు (ప్రొవిజనల్ ఎన్రోల్మెంట్) చేసుకున్నా ఏడాది గడవకపోయినా సరే, లా గ్రాడ్యుయేట్లందరినీ నియామక ప్రక్రియలో పాల్గొనడానికి అనుమతించాలని వారు వాదించారు. పిటిషనర్ తరఫున సీనియర్ న్యాయవాది పింకీ ఆనంద్ వాదనలు వినిపిస్తూ, భూమిక ట్రస్ట్ తీర్పులో కల్పించిన మినహాయింపు ఆధారంగా 2026 గ్రాడ్యుయేట్లకు కూడా డీమ్డ్ ప్రాక్టీస్ ప్రయోజనాన్ని కల్పించాలని ధర్మాసనాన్ని అభ్యర్థించారు.
2025 బ్యాచ్కు, 2026 బ్యాచ్కు తేడా ఇదేనన్న సీజేఐ
అయితే పిటిషనర్ల వాదనలను అంగీకరించేందుకు సీజేఐ జస్టిస్ సూర్యకాంత్ నిరాకరించారు. ఆ మినహాయింపు కేవలం 2025లో గ్రాడ్యుయేషన్ పూర్తి చేసిన అభ్యర్థుల కోసమే ఉద్దేశించినదని ఆయన స్పష్టం చేశారు. సుప్రీంకోర్టు 2026 ఆగస్టులో సవరించిన తీర్పు వెలువరించే నాటికే 2025 బ్యాచ్ విద్యార్థులు లా డిగ్రీ పొంది ఏడాది కాలం పూర్తి చేసుకున్నారని గుర్తుచేశారు.
{{/usCountry}}అయితే పిటిషనర్ల వాదనలను అంగీకరించేందుకు సీజేఐ జస్టిస్ సూర్యకాంత్ నిరాకరించారు. ఆ మినహాయింపు కేవలం 2025లో గ్రాడ్యుయేషన్ పూర్తి చేసిన అభ్యర్థుల కోసమే ఉద్దేశించినదని ఆయన స్పష్టం చేశారు. సుప్రీంకోర్టు 2026 ఆగస్టులో సవరించిన తీర్పు వెలువరించే నాటికే 2025 బ్యాచ్ విద్యార్థులు లా డిగ్రీ పొంది ఏడాది కాలం పూర్తి చేసుకున్నారని గుర్తుచేశారు.
{{/usCountry}}"2026లో కొత్తగా నమోదు చేసుకున్న గ్రాడ్యుయేట్లు ఎలా అర్హులవుతారు? అసలు తీర్పు 2025లో వచ్చింది. మేము సవరించిన తీర్పు వెలువరించే సమయానికి 2026 ఆగస్టు అయింది. అంటే మధ్యలో ఏడాదికి పైగా విరామం ఉంది. 2025లో అర్హత సాధించిన లా గ్రాడ్యుయేట్లు 2026 ఆగస్టులో మేము తీర్పు ఇచ్చే నాటికి ఏడాది సమయం పూర్తి చేసుకున్నారు. ఆ ఏడాది కాలంలో వారు ఇళ్లలో ఖాళీగా కూర్చుని ఉండరని భావించి డీమ్డ్ ప్రాక్టీస్ వెసులుబాటు కల్పించాం. వారు ఏదో ఒక లా ఆఫీసులో జూనియర్లుగా పనిచేస్తూ, ఛాంబర్లు, కోర్టులకు వెళ్తూ ఉంటారు కాబట్టి వారికి ఏడాది ప్రాక్టీస్ ఉన్నట్లుగా పరిగణించాలని చెప్పాం" అని సీజేఐ వివరించారు.
ఏడాది పాటు కోర్టుల్లో పనిచేసి నేర్చుకోండి..
పిటిషనర్ మాదిరిగానే ఇంకా చాలా మంది అభ్యర్థులు ఇబ్బంది పడుతున్నారని సీనియర్ న్యాయవాది పింకీ ఆనంద్ ధర్మాసనం దృష్టికి తెచ్చారు. దీనిపై సీజేఐ స్పందిస్తూ, కొత్త గ్రాడ్యుయేట్లు ముందుగా ప్రాక్టికల్ అనుభవం గడించాలని హితవు పలికారు.
"వారిని ముందు పనిచేయనివ్వండి.. వారిలో కొందరు మీ ఆఫీసులో, మరికొందరు ఇతర లాయర్ల ఆఫీసుల్లో పనిచేస్తూ ఉంటారు. ఏడాది పాటు వారు ఎంతో కొంత నేర్చుకుంటారు. ఆ తర్వాత వారిని తప్పకుండా ఆహ్వానిస్తాం" అని సీజేఐ వ్యాఖ్యానించారు.
ఏపీ హైకోర్టు ఏం చెప్పిందంటే?
అంతకుముందు ఈ వివాదంపై విచారణ జరిపిన ఆంధ్రప్రదేశ్ హైకోర్టు కీలక స్పష్టత ఇచ్చింది. 2026 సెప్టెంబర్ 25 నాటి నియామక నోటిఫికేషన్కు ఏడాది కంటే తక్కువ సమయంలో గ్రాడ్యుయేషన్ లేదా ప్రొవిజనల్ ఎన్రోల్మెంట్ పొందిన అభ్యర్థులకు ఏడాది ప్రాక్టీస్ పూర్తయినట్లు భావించలేమని హైకోర్టు తేల్చిచెప్పింది. డీమ్డ్ ప్రాక్టీస్ కాలానికి సంబంధించి ప్రత్యేకంగా 'ప్రాక్టీస్ సర్టిఫికెట్' సమర్పించాలనే నిబంధన నుంచి మాత్రమే సుప్రీంకోర్టు మినహాయింపు ఇచ్చిందని, అంతేతప్ప గ్రాడ్యుయేషన్ లేదా ఎన్రోల్మెంట్ పూర్తయి కచ్చితంగా ఏడాది గడవాలనే నిబంధనను తొలగించలేదని ఏపీ హైకోర్టు స్పష్టం చేసింది. తాజాగా సుప్రీంకోర్టు సైతం ఇదే అభిప్రాయాన్ని సమర్థించడంతో 2026 బ్యాచ్ అభ్యర్థులు తదుపరి నోటిఫికేషన్ వరకు వేచి చూడాల్సిన పరిస్థితి ఏర్పడింది.