కేంద్ర కేబినెట్ కీలక నిర్ణయాలు: 92 GWh విద్యుత్ నిల్వ ప్రాజెక్టుకు గ్రీన్ సిగ్నల్

దేశంలో పునరుత్పాదక విద్యుత్ వినియోగాన్ని పెంచేందుకు 92 గిగావాట్ అవర్ల గ్రిడ్ స్థాయి ఎనర్జీ స్టోరేజ్ పథకానికి కేంద్ర కేబినెట్ ఆమోదం తెలిపింది. వీటితో పాటు 24 కీలక ఖనిజాల శుద్ధి, రూ.4,371 కోట్లతో జాతీయ గణాంక వ్యవస్థ ప్రక్షాళన ప్రాజెక్టులకు కేంద్రం పచ్చజెండా ఊపింది.

దేశంలో క్లీన్ ఎనర్జీ రంగానికి ఊతమివ్వడంతో పాటు పారిశ్రామిక, ఆర్థిక రంగాల పురోగతిని వేగవంతం చేసే దిశగా కేంద్ర ప్రభుత్వం కీలక నిర్ణయాలు తీసుకుంది. ప్రధానమంత్రి నరేంద్ర మోదీ అధ్యక్షతన నవంబరు 4న సమావేశమైన కేంద్ర మంత్రివర్గం 92 గిగావాట్ అవర్ల (GWh) గ్రిడ్ స్థాయి విద్యుత్ నిల్వ (ఎనర్జీ స్టోరేజ్) పథకానికి ఆమోదముద్ర వేసింది. ఈ నిల్వ ప్రాజెక్టుతో పాటు వ్యూహాత్మక ప్రాధాన్యమున్న 24 కీలక ఖనిజాల (క్రిటికల్ మినరల్స్) శుద్ధి పథకానికి, దేశీయ గణాంక వ్యవస్థ ప్రక్షాళనకు రూ.4,371 కోట్ల నిధులను కేటాయిస్తూ నిర్ణయం తీసుకుంది. కేబినెట్ సమావేశ వివరాలను కేంద్ర సమాచార, ప్రసార శాఖ మంత్రి అశ్విని వైష్ణవ్ ఢిల్లీలో ఏర్పాటు చేసిన విలేకరుల సమావేశంలో వెల్లడించారు.

కేంద్ర కేబినెట్ కీలక నిర్ణయాలు: 92 GWh విద్యుత్ నిల్వ ప్రాజెక్టుకు గ్రీన్ సిగ్నల్

92 GWh విద్యుత్ నిల్వ ప్రాజెక్టు వివరాలు

దేశవ్యాప్తంగా గ్రిడ్ స్థాయిలో విద్యుత్ నిల్వ సామర్థ్యాన్ని పెంచడం, సౌర-పవన విద్యుత్ వ్యవస్థల సమర్థ వినియోగాన్ని సాధించడమే ఈ పథకం ప్రధాన లక్ష్యమని కేంద్ర మంత్రి అశ్విని వైష్ణవ్ పేర్కొన్నారు.

"ఈ రోజు 92 గిగావాట్ అవర్ల విద్యుత్ నిల్వ పథకానికి మంత్రివర్గం ఆమోదం తెలిపింది. ఇది నేరుగా గ్రిడ్ స్థాయిలో పనిచేసే అతిపెద్ద నిల్వ వ్యవస్థ. రాష్ట్రాలవారీగా గ్రిడ్ స్థాయిలో దీనిని అందుబాటులోకి తెస్తాం" అని మంత్రి అశ్విని వైష్ణవ్ తెలిపారు.

ఈ 92 గిగావాట్ అవర్ల సామర్థ్యాన్ని మూడు విభాగాలుగా వర్గీకరించారు.

• 30 GWh బ్యాటరీ స్టోరేజ్: బ్యాటరీల రూపంలో విద్యుత్‌ను నిల్వ చేసే విధానం.
• 60 GWh పంప్డ్ స్టోరేజ్: పగటిపూట లభించే సౌర విద్యుత్ సాయంతో నీటిని ఎత్తైన ప్రాంతాలకు పంప్ చేసి, రాత్రి వేళల్లో ఆ నీటిని కిందకు విడుదల చేయడం ద్వారా గతిజ శక్తి (కైనెటిక్ ఎనర్జీ) సాయంతో విద్యుత్ ఉత్పత్తి చేసే పద్ధతి.
• 2 GWh కొత్త సాంకేతికతలు: భవిష్యత్తులో రాబోయే నూతన సాంకేతిక పరిష్కారాల కోసం ఈ సామర్థ్యాన్ని కేటాయించారు.

విద్యుత్ సరఫరా వ్యవస్థలకు భారీ ప్రయోజనం

ప్రస్తుతం దేశంలో మొత్తం విద్యుత్ ఉత్పత్తిలో శిలాజయేతర ఇంధనాల (నాన్-ఫాజిల్ ఫ్యూయల్స్) వాటా 52 శాతానికి చేరిందని కేంద్ర మంత్రి తెలిపారు. అయితే రాత్రి వేళల్లో సౌర విద్యుత్ ఉత్పత్తి లేకపోవడం వల్ల ట్రాన్స్‌మిషన్ లైన్లు (విద్యుత్ తరలింపు వ్యవస్థలు) పూర్తిస్థాయిలో వినియోగం కావడం లేదని ఆయన విశ్లేషించారు.

"విద్యుత్ నిల్వ వ్యవస్థల వల్ల మన వద్ద ఉన్న పవర్ ట్రాన్స్‌మిషన్ సామర్థ్యాన్ని బహుళ రెట్లు పెంచుకోవచ్చు. ఉదాహరణకు, ఒక సోలార్ పవర్ ప్లాంట్ కోసం 10 మెగావాట్ల ఖాళీ ట్రాన్స్‌మిషన్ సామర్థ్యాన్ని ఏర్పాటు చేస్తే, అది 24 గంటలూ పూర్తిస్థాయిలో వినియోగం కావు. రాత్రి వేళల్లో సౌర విద్యుత్ ఉత్పత్తి కాకపోవడమే దానికి కారణం" అని మంత్రి వివరించారు.

"అందుకే నిల్వ వ్యవస్థలు లేకపోతే మనం ట్రాన్స్‌మిషన్ సామర్థ్యం కోసం అధిక నిధులు పెట్టుబడి పెట్టాల్సి వస్తుంది. అదే విద్యుత్ నిల్వ ప్రాజెక్టులు అందుబాటులోకి వస్తే, పునరుత్పాదక విద్యుత్ ఉత్పత్తితో పాటు అందుబాటులో ఉన్న 10 మెగావాట్ల లైన్ సామర్థ్యాన్ని పూర్తిస్థాయిలో 24 గంటలూ వినియోగించుకోవచ్చు" అని అశ్విని వైష్ణవ్ పేర్కొన్నారు.

24 కీలక ఖనిజాల ప్రాసెసింగ్ పథకం

పరిశ్రమలకు కావలసిన ముడి పదార్థాల లభ్యతను సులభతరం చేసేందుకు 24 రకాల కీలక ఖనిజాల శుద్ధి పథకానికి కేబినెట్ గ్రీన్ సిగ్నల్ ఇచ్చింది. గనుల నుంచి సేకరించిన ఖనిజాలతో పాటు రీసైక్లింగ్ ద్వారా లభించే ముడి పదార్థాలను సైతం ఈ పథకం కింద ప్రాసెస్ చేస్తారు.

"కీలక ఖనిజాల శుద్ధికి సంబంధించి కేబినెట్ ఒక మైలురాయి నిర్ణయాన్ని తీసుకుంది. ఈ రోజు ఒక ప్రత్యేక పథకానికి ఆమోదం ముద్ర వేసింది. గనుల ద్వారా వచ్చిన ముడి సరుకు లేదా రీసైక్లింగ్ ద్వారా వచ్చిన ముడి ఖనిజాన్ని నేరుగా తయారీ పరిశ్రమలకు ఉపయోగపడే అత్యున్నత స్థాయికి తీసుకురావడమే ఈ పథకం ముఖ్య ఉద్దేశం" అని మంత్రి వెల్లడించారు.

సెమీకండక్టర్లు, ఎలక్ట్రానిక్స్, బ్యాటరీలు, రక్షణ రంగానికి చెందిన పరికరాలు, భారీ యంత్రాల తయారీ రంగానికి ఈ ప్రాసెస్ చేసిన కీలక ఖనిజాలు ముడి పదార్థంగా ఉపయోగపడతాయి.

జాతీయ గణాంక వ్యవస్థ ప్రక్షాళనకు రూ.4,371 కోట్లు

దేశీయ డేటా నిర్వహణ, సర్వేల విధానాన్ని పూర్తిగా నవీకరించేందుకు కేంద్ర ప్రభుత్వం పెద్దపీట వేసింది.

"దేశీయ గణాంక వ్యవస్థను పూర్తిగా ప్రక్షాళన చేసేందుకు రూ.4,371 కోట్ల విలువైన నూతన పథకానికి ప్రధానమంత్రి ఆమోదం తెలిపారు," అని మంత్రి అశ్విని వైష్ణవ్ స్పష్టం చేశారు.

ఈ నిధులతో క్షేత్రస్థాయి పరిశీలన (గ్రౌండ్ ట్రూథింగ్), డేటా సేకరణ పునరావృతం అయ్యే వేగం (ఫ్రీక్వెన్సీ), నిర్ణీత వ్యవధుల్లో మూల్యాంకనం, ఆధునిక సర్వే పద్ధతులు, సర్టిఫికేషన్ కోర్సుల నిర్వహణ చేపడతారు. అలాగే సర్వేలలో ఉండే ఏకపక్ష వైఖరిని (డేటా కలెక్షన్ బయాస్) తగ్గించి, కచ్చితమైన డేటాను సేకరించేలా జాతీయ గణాంక వ్యవస్థను తీర్చిదిద్దుతారు.