ఖరీఫ్ సీజన్‌లో ఎరువుల డిమాండ్ ఎందుకు పెరిగింది? కారణాలేమిటి?

ఈ ఏడాది ఖరీఫ్ సీజన్‌లో దేశవ్యాప్తంగా ఎరువుల వినియోగం అనూహ్యంగా పెరిగింది. యూరియా, ఫాస్ఫాటిక్, పొటాసిక్ (P&K) ఎరువులకు డిమాండ్ పెరగడంతో పంజాబ్, ఉత్తరప్రదేశ్, ఒడిశా, బీహార్, మధ్యప్రదేశ్ వంటి కొన్ని రాష్ట్రాల్లో కొరత కూడా ఏర్పడింది. దీనికి ప్రధాన కారణాలు, ప్రభుత్వ చర్యలు, ఎరువుల లభ్యతపై ఒక విశ్లేషణ.

ఈ ఖరీఫ్ సీజన్ (జూన్ నుంచి ప్రారంభం)లో జూన్ 1 నుంచి సెప్టెంబర్ 14 వరకు భారతదేశం 18.2 మిలియన్ టన్నుల యూరియాను వినియోగించింది. ఇది గత ఏడాది ఇదే కాలంలో 17.4 మిలియన్ టన్నులు కాగా, వినియోగం 4.6% పెరిగింది. అలాగే, ఫాస్ఫాటిక్, పొటాసిక్ (P&K) ఎరువుల అమ్మకాలు కూడా గణనీయంగా పెరిగి 15.3 మిలియన్ టన్నులకు చేరాయి. గత ఏడాది ఇది 13.7 మిలియన్ టన్నులు మాత్రమే.

ఖరీఫ్ సీజన్‌లో ఎరువుల డిమాండ్ ఎందుకు పెరిగింది? కారణాలేమిటి? (HT_PRINT)

ఈ డిమాండ్ పెరగడానికి నిపుణులు కొన్ని ముఖ్య కారణాలను వెల్లడించారు.

మంచి వర్షాలు: ఈ ఏడాది జూన్ 1 నుంచి సెప్టెంబర్ 10 వరకు సగటు వర్షపాతం సాధారణం కంటే 8% ఎక్కువగా నమోదైంది. దీనితో సాగు విస్తీర్ణం పెరిగి, ఎరువుల డిమాండ్ కూడా పెరిగింది.

పంటల సాగులో మార్పు: రైతులు అధిక దిగుబడినిచ్చే వరి, మొక్కజొన్న వంటి పంటల సాగుకు ఎక్కువగా మొగ్గు చూపారు. సెప్టెంబర్ 12 నాటికి వరి సాగు విస్తీర్ణం 43.85 మిలియన్ హెక్టార్లకు పెరిగింది. ఇది గత ఏడాదితో పోలిస్తే 1.97% ఎక్కువ. అదేవిధంగా, మొక్కజొన్న సాగు విస్తీర్ణం 12.5% పెరిగి 9.48 మిలియన్ హెక్టార్లకు చేరింది. ఈ పంటలకు ఎక్కువ ఎరువులు అవసరం కావడం వల్ల డిమాండ్ పెరిగింది.

పెరిగిన సాగు విస్తీర్ణం: అధికారిక లెక్కల ప్రకారం, సెప్టెంబర్ 12 నాటికి భారతదేశంలో మొత్తం పంటల సాగు విస్తీర్ణం 111 మిలియన్ హెక్టార్లకు చేరింది. సాధారణ సాగు విస్తీర్ణం 109.7 మిలియన్ హెక్టార్ల కంటే ఇది ఎక్కువ. దీనివల్ల కూడా ఎరువుల డిమాండ్ పెరిగింది.

ఎరువుల లభ్యతపై ప్రభుత్వం ఏం చెబుతోంది?

ఈ సీజన్‌లో ఎరువుల లభ్యత సంతృప్తికరంగానే ఉందని కేంద్ర ప్రభుత్వం చెబుతోంది. సెప్టెంబర్ 14, 2025 నాటికి 17 మిలియన్ టన్నుల యూరియా అవసరానికి, 21.1 మిలియన్ టన్నులు అందుబాటులో ఉన్నాయి. ఇందులో 18.2 మిలియన్ టన్నులు అమ్ముడయ్యాయి.

అలాగే, డీఏపీ (DAP) విషయానికొస్తే, 5.2 మిలియన్ టన్నుల అవసరానికి 6 మిలియన్ టన్నులు అందుబాటులో ఉన్నాయి. 4.1 మిలియన్ టన్నులు అమ్ముడయ్యాయి. డీఏపీ ప్రధానంగా పంటల తొలి దశ పెరుగుదలకు, వేర్ల అభివృద్ధికి అవసరమైన పోషకాలను అందిస్తుంది.

ఎన్‌పీకే (NPK) ఎరువుల విషయంలో, 6.9 మిలియన్ టన్నుల అవసరానికి 10.9 మిలియన్ టన్నులు అందుబాటులో ఉన్నాయి. ఇందులో 7.7 మిలియన్ టన్నులు అమ్ముడయ్యాయి. వరి సాగులో మొక్క పెరుగుదలకు, ధాన్యం దిగుబడికి ఎన్‌పీకే చాలా ముఖ్యం.

రబీ సీజన్‌కు ప్రభుత్వం సిద్ధంగా ఉందా?

మంచి వర్షాకాలం నేపథ్యంలో, 2025-26 పంట సంవత్సరానికి 362.5 మిలియన్ టన్నుల ఆహార ధాన్యాల ఉత్పత్తిని లక్ష్యంగా పెట్టుకుంది. ఇది గత ఏడాది కంటే 2.4% ఎక్కువ. సెప్టెంబర్ 16న జరిగిన ఒక కార్యక్రమంలో వ్యవసాయ మంత్రి శివరాజ్ సింగ్ చౌహాన్ మాట్లాడుతూ, రాష్ట్రాల డిమాండ్‌కు అనుగుణంగా ఎరువులను సమగ్రంగా సరఫరా చేస్తామని హామీ ఇచ్చారు.

ఇందుకోసం భారత ఎరువుల కంపెనీల సమాఖ్య మొరాకోతో 2.5 మిలియన్ టన్నుల డీఏపీ, టీఎస్పీ (ట్రిపుల్ సూపర్ ఫాస్ఫేట్) కోసం ఒప్పందం కుదుర్చుకుంది. అంతేకాకుండా, సౌదీ అరేబియాతో ఐదేళ్లపాటు ఏటా 3.1 మిలియన్ టన్నుల డీఏపీ సరఫరా కోసం దీర్ఘకాలిక ఒప్పందం కూడా కుదిరింది. ఇప్పటివరకు 5.7 మిలియన్ టన్నుల ఎరువులను సురక్షితం చేసుకున్నారు. ఇందులో 2.5 మిలియన్ టన్నులు రబీ సీజన్ కోసం కేటాయించారు.

భారత్ ఎరువుల విషయంలో స్వయం సమృద్ధి సాధించిందా?

భారతదేశం ఎరువుల ఉత్పత్తిని గణనీయంగా పెంచుకుంది. యూరియా ఉత్పత్తి 2013-14లో 22.7 మిలియన్ టన్నుల నుంచి 2024-25 నాటికి 30.7 మిలియన్ టన్నులకు పెరిగింది. ఇది 35% వృద్ధి. అలాగే, డీఏపీ, ఎన్‌పీకే ఎరువుల ఉత్పత్తి కూడా అదే కాలంలో 11 మిలియన్ టన్నుల నుంచి 15.8 మిలియన్ టన్నులకు పెరిగింది. అయితే, ఇంకా భారతదేశం 60% డీఏపీ, 15% యూరియాను దిగుమతులపై ఆధారపడుతోంది.

ఎరువుల సబ్సిడీపై ప్రభుత్వం ఎంత ఖర్చు చేస్తోంది?

ఎరువుల ధరలను నియంత్రించడానికి కేంద్ర ప్రభుత్వం సబ్సిడీలను అందిస్తుంది. ప్రస్తుత ఆర్థిక సంవత్సరానికి ₹1.68 ట్రిలియన్ల సబ్సిడీని కేటాయించింది. పెరుగుతున్న వినియోగం, భౌగోళిక రాజకీయ సవాళ్ల నేపథ్యంలో ఇది మరింత పెరిగే అవకాశం ఉంది.