1999లో ఆవిర్భావం.. 2023లో చీలిక.. ఇప్పుడు విలీన సంకేతాలు: ఎన్సీపీ 27 ఏళ్ల రోలర్‌కోస్టర్ ప్రయాణం

మహారాష్ట్ర రాజకీయంలో మరో సంచలనం నమోదు కాబోతోందా? 2023లో చీలిపోయిన నేషనలిస్ట్ కాంగ్రెస్ పార్టీ (ఎన్సీపీ) రెండు వర్గాలు మళ్లీ ఒకటి కానున్నాయా? 1999లో శరద్ పవార్ పార్టీని స్థాపించిన నాటి నుంచి నేటి విలీన వార్తల వరకు ఎన్సీపీ సాగించిన నాటకీయ ప్రయాణంపై ప్రత్యేక కథనం.

మహారాష్ట్ర రాజకీయాల్లో ఎన్సీపీ (రెండు వర్గాలు) విలీనం అంశం ఇప్పుడు తీవ్ర దుమారం రేపుతోంది. అజిత్ పవార్ వర్గం, శరద్ పవార్ సారథ్యంలోని ఎన్సీపీ (ఎస్పీ) వర్గాలు తిరిగి ఒకటవ్వడం దాదాపు చివరి దశకు చేరిందని అధికార మహాయుతి కూటమి భాగస్వామి, శివసేన నేత, రాష్ట్ర మంత్రి సంజయ్ శిర్సాత్ సంచలన వ్యాఖ్యలు చేశారు. 2023 జులైలో బాబాయి శరద్ పవార్‌పై తిరుగుబాటు జెండా ఎగరేసి అజిత్ పవార్ బీజేపీ-శివసేన ప్రభుత్వంలో చేరడంతో పార్టీ రెండుగా చీలిపోయిన సంగతి తెలిసిందే.

ఎన్సీపీ దివంగత నేత అజిత్ పవార్, ఆయన సతీమణి సునేత్ర పవార్

సంకేతాలు ఇస్తున్న పరిణామాలు

దీపావళి పండుగ సందర్భంగా మీడియాతో మాట్లాడిన శిర్సాత్, ఈ విలీన ప్రక్రియ తుది దశకు చేరిందని, త్వరలోనే ఎవరి పాత్ర ఏంటో తేలిపోతుందని పేర్కొన్నారు. శరద్ పవార్ ఇటీవల ఆసుపత్రి నుంచి డిశ్చార్జ్ అయిన తర్వాత, అజిత్ పవార్ కుమారుడు, ఎన్సీపీ ప్రధాన కార్యదర్శి పార్థ్ పవార్ తన పెద్దనాన్న వద్దకు వెళ్లి ఆరోగ్యం గురించి అడిగి తెలుసుకున్నారు. అంతకుముందు ఎన్సీపీ వర్కింగ్ ప్రెసిడెంట్ ప్రఫుల్ పటేల్ కూడా ముంబైలోని ఆసుపత్రిలో శరద్ పవార్‌తో భేటీ అయ్యారు. నవంబర్ 10 తర్వాత మళ్లీ సమావేశమవుదామని వీరిద్దరూ మాట్లాడుకుంటున్న వీడియోలు కూడా బయటకు వచ్చి రాజకీయ వర్గాల్లో చర్చకు దారితీశాయి.

మరోవైపు ఎన్సీపీ రాష్ట్ర అధ్యక్షుడు సునీల్ తట్కరే మాట్లాడుతూ.. ఈ ఏడాది జనవరిలో విమాన ప్రమాదంలో మరణించిన అజిత్ పవార్ గనుక బతికి ఉంటే, ఫిబ్రవరిలోనే ఈ రెండు వర్గాల విలీనం పూర్తయ్యేదని వ్యాఖ్యానించారు.

1999 నుంచి ఎన్సీపీ సాగించిన సుదీర్ఘ ప్రయాణం:

10 జూన్ 1999: సోనియా గాంధీ నాయకత్వాన్ని వ్యతిరేకిస్తూ కాంగ్రెస్ నుంచి బయటకు వచ్చిన శరద్ పవార్.. 'నేషనలిస్ట్ కాంగ్రెస్ పార్టీ' (ఎన్సీపీ)ని స్థాపించారు.

1999 అసెంబ్లీ ఎన్నికలు: ఎన్నికల అనంతరం కాంగ్రెస్‌తోనే చేతులు కలిపి మహారాష్ట్రలో కూటమి ప్రభుత్వాన్ని ఏర్పాటు చేశారు. పవార్‌తో వచ్చిన ఛగన్ భుజ్‌బల్‌కు డిప్యూటీ సీఎం పదవి దక్కింది.

2004: అసెంబ్లీ ఎన్నికల్లో 71 స్థానాలు గెలుచుకుని ఎన్సీపీ అతిపెద్ద పార్టీగా అవతరించింది. అయితే ముఖ్యమంత్రి పదవిని వదులుకుని, కాంగ్రెస్ నుంచి అదనంగా ఐదు మంత్రి పదవులను తీసుకుంది.

10 నవంబర్ 2010: శరద్ పవార్ మేనల్లుడు అజిత్ పవార్ తొలిసారిగా మహారాష్ట్ర ఉప ముఖ్యమంత్రిగా ప్రమాణ స్వీకారం చేశారు. 2012లోనూ ఆయన మళ్లీ అదే పదవి చేపట్టారు.

2014: బీజేపీ-శివసేన కూటమి అధికారంలోకి రావడంతో కాంగ్రెస్-ఎన్సీపీ కూటమి అధికారాన్ని కోల్పోయింది.

23 నవంబర్ 2019: అసెంబ్లీ ఎన్నికల ఫలితాల తర్వాత అజిత్ పవార్ అనూహ్యంగా బీజేపీతో చేతులు కలిపి, తెల్లవారుజామున డిప్యూటీ సీఎంగా ప్రమాణం చేశారు. కానీ తగినంత మంది ఎమ్మెల్యేల మద్దతు కూడగట్టలేక నవంబర్ 26న రాజీనామా చేశారు.

నవంబర్ 2019: ఆ తర్వాత శరద్ పవార్ చొరవతో ఎన్సీపీ, కాంగ్రెస్, శివసేన కలిసి 'మహా వికాస్ అఘాడీ' (ఎంవీఏ) ప్రభుత్వాన్ని ఏర్పాటు చేశాయి. ఉద్ధవ్ ఠాక్రే సీఎంగా బాధ్యతలు చేపట్టగా, 2022 జూన్‌లో ఏకనాథ్ షిండే తిరుగుబాటుతో ఆ ప్రభుత్వం కూలిపోయింది.

2 జులై 2023: 40 మంది ఎమ్మెల్యేల మద్దతుతో అజిత్ పవార్ షిండే ప్రభుత్వంలో చేరడంతో ఎన్సీపీ అధికారికంగా రెండుగా చీలిపోయింది.

ఫిబ్రవరి 2024: భారత ఎన్నికల సంఘం (ECI) అజిత్ పవార్ వర్గాన్నే నిజమైన ఎన్సీపీగా గుర్తించి పార్టీ పేరు, గుర్తును కేటాయించింది. అసెంబ్లీ స్పీకర్ రాహుల్ నార్వేకర్ కూడా ఇదే నిర్ణయాన్ని సమర్థించారు.

2024 లోక్‌సభ & అసెంబ్లీ ఎన్నికలు: లోక్‌సభ ఎన్నికల్లో అజిత్ వర్గానికి ఒక్క సీటే రాగా, శరద్ పవార్ వర్గం 8 సీట్లు గెలుచుకుంది. కానీ ఆ తర్వాత జరిగిన మహారాష్ట్ర అసెంబ్లీ ఎన్నికల్లో అజిత్ పవార్ వర్గం పోటీ చేసిన 50 స్థానాల్లో ఏకంగా 41 స్థానాలు గెలుచుకుని బలమైన పునరాగమనం చేసింది.

28 జనవరి 2026: బారామతి వద్ద జరిగిన ఘోర విమాన ప్రమాదంలో అజిత్ పవార్ అకస్మాత్తుగా మరణించారు. దాంతో పార్టీ బాధ్యతలను ఆయన భార్య, రాజ్యసభ సభ్యురాలు సునేత్ర పవార్ చేపట్టారు. ఆమె ఎన్సీపీ అధ్యక్షురాలిగా ఎన్నికై, డిప్యూటీ సీఎంగా ప్రమాణం చేశారు.

మళ్లీ విలీనంపై రాజకీయ వేడి

గత కొద్ది రోజులుగా ఇరు వర్గాల కీలక నేతల వరుస భేటీలతో విలీన వార్తలు ఊపందుకున్నాయి. నవంబర్ 1న ప్రఫుల్ పటేల్, సునీల్ తట్కరే, ఛగన్ భుజ్‌బల్, హసన్ ముష్రిఫ్, దిలీప్ వాల్సే పాటిల్, ధనంజయ్ ముండేలతో కూడిన ఆరుగురు నేతల బృందం ఢిల్లీలో కేంద్ర హోంమంత్రి అమిత్ షాతో భేటీ అయింది. అయితే ఈ సమావేశానికి పార్టీ అధ్యక్షురాలు సునేత్ర పవార్ గానీ, ఆమె కుమారులు పార్థ్, జై గానీ హాజరుకాలేదు.

నవంబర్ 5న ముంబైలోని బ్రిచ్ క్యాండీ ఆసుపత్రిలో శరద్ పవార్‌ను ప్రఫుల్ పటేల్ కలవడం, ఆ తర్వాత పార్థ్ పవార్ కూడా వరుసగా శరద్ పవార్‌ను కలవడంతో ప్రచారం ముమ్మరమైంది. మరోవైపు, ఈ విలీన వార్తలపై మహారాష్ట్ర ముఖ్యమంత్రి దేవేంద్ర ఫడ్నవీస్ స్పందిస్తూ.. "రెండు పార్టీలు స్వతంత్రమైనవి. తమ నిర్ణయం తామే తీసుకోవాలి. విలీనం లాంటి చర్చలు జరుగుతుంటే మిత్రపక్షంగా బీజేపీకి చెప్పాల్సి ఉంటుంది, కానీ ఇంతవరకు ఇరు వర్గాల నుంచి అలాంటి సమాచారం ఏదీ మాకు రాలేదు" అని స్పష్టం చేశారు.

అయితే, ఎన్సీపీ అధికార ప్రతినిధి ఉమేష్ పాటిల్ ఈ విలీన వార్తలను ఖండించారు. పార్థ్ పవార్ పర్యటనలు కేవలం దీపావళి కుటుంబ కలయికలకు సంబంధించిన వ్యక్తిగత పర్యటనలేనని, రాజకీయ విలీనంపై ఎలాంటి అధికారిక చర్చలు జరగడం లేదని స్పష్టం చేశారు. ఏది ఏమైనా, 27 ఏళ్ల సుదీర్ఘ ప్రస్థానంలో అనేక మలుపులు తిరిగిన ఎన్సీపీ రాజకీయాలు ఇప్పుడు ఏ తీరానికి చేరుకుంటాయో వేచి చూడాల్సిందే.