ఎల్‌నినో ఎఫెక్ట్.. 45 రోజుల్లో చేతికి వచ్చేలా శిఖం భూముల్లో పశుగ్రాసం సాగు.. వారికి బాధ్యతలు

ప్రస్తుతం కొనసాగుతున్న ఎల్ నినో ప్రభావంతో పశుగ్రాసానికి ఏర్పడగల కొరతను అధిగమించేందుకు ప్రభుత్వం కీలక నిర్ణయం తీసుకుంది. తెలంగాణలోని శిఖం భూముల్లో (నీటి వనరుల ముంపు ప్రాంతాల్లో ఉండే భూములు) పశుగ్రాసాన్ని సాగు చేయాలని అధికారులు నిర్ణయించారు.

తీవ్ర వర్షాభావ పరిస్థితులు, ఎల్‌నినో ప్రభావంతో గ్రామీణ ప్రాంతాల్లో ఏర్పడే పశుగ్రాసం కొరతను నివారించేందుకు తెలంగాణ ప్రభుత్వం కీలక నిర్ణయం తీసుకుంది. చెరువులు, కుంటల పరిధిలోని శిఖం భూముల్లో పశుగ్రాసాన్ని సాగు చేయాలని పంచాయతీ రాజ్, గ్రామీణాభివృద్ధి శాఖ నిర్ణయించింది. హైదరాబాద్‌లో జరిగిన ఓ ఉన్నత స్థాయి సమీక్షా సమావేశంలో ఈ ముందస్తు చర్యల ప్రణాళికను ఖరారు చేశారు.

ప్రతీకాత్మక చిత్రం

నీటి లభ్యత ఉన్న చెరువులు, జలాశయాల సమీపంలో ఉన్న 5 నుంచి 10 ఎకరాల శిఖం భూములను ఈ సాగు కోసం వినియోగించాలని అధికారులకు స్పష్టమైన ఆదేశాలు జారీ అయ్యాయి. పశుగ్రాసం కొరత తీవ్రం కాకుండా ఉండటానికి రాబోయే 45 రోజుల్లో పంట చేతికి వచ్చేలా యుద్ధప్రాతిపదికన పనులు చేపడుతున్నారు.

ఈ మొత్తం ప్రాజెక్టు నిర్వాహణ బాధ్యతలను గ్రామీణ మహిళా స్వయం సహాయక సంఘాలకు (SHGs) అప్పగించారు. విత్తనాలు చల్లడం, పంట సంరక్షణ, నీటి యాజమాన్యం వరకు అన్ని బాధ్యతలను వీరే చూసుకుంటారు. దీనివల్ల గ్రామీణ మహిళలకు ఉపాధి కలగడమే కాకుండా, సమర్థవంతమైన నిర్వహణ సాధ్యమవుతుంది.

ఈ పశుగ్రాసం సాగుకు కావలసిన ఆర్థిక రక్షణ, కార్మిక వ్యయాన్ని భరించేందుకు వికసిత్ భారత్ గ్యారెంటీ ఫర్ రోజ్‌గార్ అండ్ ఆజీవికా మిషన్ – గ్రామీణ్ (VB-G RAM G) నిధులను వినియోగించనున్నారు. పశుసంవర్ధక శాఖ ద్వారా నాణ్యమైన ‘CSH 24-MF’ రకం పశుగ్రాసం విత్తనాలను ఉచితంగా అందజేస్తారు. దీనివల్ల రైతులకు, స్వయం సహాయక సంఘాలకు ఆర్థిక భారం తగ్గుతుంది.

వేసవి, వర్షాభావ సమయాల్లో పశువుల దాహం తీర్చేందుకు చెరువుల సమీపంలో నీటి తొట్లను ఏర్పాటు చేయాలని ఉన్నతాధికారులు ఆదేశించారు. ఈ ప్రక్రియను వేగవంతం చేసేందుకు పలు శాఖలు సమన్వయంతో పనిచేస్తున్నాయి. నీటిపారుదల శాఖ సాగుకు అనువైన శిఖం భూములను సర్వే చేసి గుర్తిస్తుంది.

పశుసంవర్ధక శాఖ నాణ్యమైన ఉచిత విత్తనాల సరఫరా మరియు సాంకేతిక సలహాలు అందించనుంది. పంచాయతీ రాజ్, గ్రామీణాభివృద్ధి శాఖ క్షేత్రస్థాయిలో మహిళా సంఘాల ద్వారా సాగును పర్యవేక్షించనుంది.

గ్రామీణ ప్రాంతాల్లో వ్యవసాయం తర్వాత పాడి పరిశ్రమ ముఖ్య జీవనాధారం. ఎండుగడ్డి లేదా బయట మార్కెట్‌లో గ్రాసాన్ని అధిక ధరకు కొనాల్సిన పరిస్థితి తప్పి, చిన్న/కమతాల రైతులకు మేలు జరుగుతుంది. తక్కువ వర్షపాతం నమోదైన సమయాల్లో పశువులను విక్రయించే ఆలోచన చేయకుండా రైతులను ఆదుకోవడానికి ఈ శిఖం భూముల సాగు వ్యూహం ఒక ఆశాకిరణంగా నిలుస్తుంది.

ఈ సమీక్షా సమావేశంలో పంచాయతీ రాజ్ శాఖ ప్రత్యేక ప్రధాన కార్యదర్శి దానకిషోర్, కమిషనర్ దివ్య దేవరాజన్, పశుసంవర్ధక శాఖ కార్యదర్శి కె. ఇల్లంబరితి, గ్రామీణాభివృద్ధి శాఖ ప్రత్యేక కమిషనర్ శ్రీలక్ష్మి తదితర ఉన్నతాధికారులు పాల్గొన్నారు.