గుండెపోటుకు ముందు లక్షణాలు ఉండవా? హైబీపీ, కొలెస్ట్రాల్‌తో నిశబ్ద ముప్పు

శరీరంలో ఎలాంటి లక్షణాలు లేకపోయినా అధిక రక్తపోటు, కొలెస్ట్రాల్ గుండెను నిశ్శబ్దంగా దెబ్బతీస్తాయి. ఈ సైలెంట్ ముప్పును ముందే గుర్తించడం, సకాలంలో తగిన జాగ్రత్తలు తీసుకోవడం ఎంత కీలకమో హైదరాబాద్ గ్లెనెగల్స్ హాస్పిటల్స్ కార్డియాక్ సైన్సెస్ డైరెక్టర్ డాక్టర్ ఎం. సాయి సుధాకర్ వివరంగా అందించిన విశ్లేషణ ఇది.

"నాకు ఒంట్లో ఎలాంటి ఇబ్బందీ లేదు, చాలా ఆరోగ్యంగా ఉన్నాను. నాకెందుకు బీపీ, కొలెస్ట్రాల్ గురించి బెంగ?" అని చాలామంది పేషెంట్లు ఆసుపత్రికి వచ్చినప్పుడు అడుగుతుంటారు. ప్రివెంటివ్ కార్డియాలజీ విభాగంలో అత్యంత ప్రమాదకరమైన అభిప్రాయం ఇది. గుండె జబ్బులు వచ్చేముందు శరీరంలో ఎల్లప్పుడూ ముందస్తు హెచ్చరికలు లేదా నొప్పులు రావు. మనం ఎంతో ఆరోగ్యంగా ఉన్నామని భావిస్తున్నప్పటికీ, అధిక రక్తపోటు (హై బ్లడ్ ప్రెషర్), కొలెస్ట్రాల్ సంవత్సరాల తరబడి ధమనులను నిశ్శబ్దంగా దెబ్బతీస్తూనే ఉంటాయి. లక్షణాలు బయటపడే సమయానికి నష్టం ఇప్పటికే జరిగిపోవచ్చు.

గుండెపోటుకు ముందు లక్షణాలు ఉండవా? హైబీపీ, కొలెస్ట్రాల్‌తో నిశబ్ద ముప్పు

"బాగానే ఉన్నాను" అనుకుంటే సరిపోదు

అధిక రక్తపోటును తరచుగా 'సైలెంట్ కిల్లర్' అని పిలుస్తారు. ఎందుకంటే చాలామందిలో దీనికి సంబంధించి ఎలాంటి స్పష్టమైన లక్షణాలు కనిపించవు. అయినప్పటికీ, పెరిగిన రక్తపోటు ధమనుల గోడలపై నిరంతరం తీవ్రమైన ఒత్తిడిని తెస్తుంది. దీనివల్ల గుండె ఎక్కువ శ్రమతో పనిచేయాల్సి వస్తుంది. కాలానుగుణంగా అనియంత్రిత రక్తపోటు గుండె కండరాలు మందంగా మారడానికి, ధమనులు గట్టిపడటానికి, కొరోనరీ ఆర్టరీ వ్యాధి, హార్ట్ ఫెయిల్యూర్, పక్షపాతం (స్ట్రోక్), మూత్రపిండాల వ్యాధులకు దారితీస్తుంది.

అధిక కొలెస్ట్రాల్ కూడా అంతే నష్టానికి కారణమవుతుంది. రక్తంలో కొలెస్ట్రాల్ పెరిగినప్పుడు శరీరం ఎలాంటి హెచ్చరికలు ఇవ్వదు. అసలు సమస్య ధమనుల లోపల మొదలవుతుంది. చెడు కొలెస్ట్రాల్ (ఎల్‌డీఎల్) ధమనుల గోడల్లోకి చేరి 'అథెరోస్క్లెరోటిక్ ప్లాక్' (కొవ్వు పేరుకుపోవడం) రూపాంతరానికి కారణమవుతుంది. ఏళ్ల తరబడి ఈ ప్రక్రియ నిశ్శబ్దంగా సాగుతుంది. ఒక వ్యక్తి క్రమం తప్పకుండా వ్యాయామం చేస్తున్నా, సరైన బరువు నిర్వహణలో ఉన్నా, లోపల ధమనుల్లో కొవ్వు నిశ్శబ్దంగా పేరుకుపోతూనే ఉండవచ్చు.

రెండూ కలిస్తే మరింత ప్రమాదం

రక్తపోటు, కొలెస్ట్రాల్‌లను కేవలం విడివిడి సంఖ్యలుగా మాత్రమే చూడకూడదు. అధిక రక్తపోటు, అధిక ఎల్‌డీఎల్ కొలెస్ట్రాల్‌తో పాటు మధుమేహం (షుగర్), ధూమపానం, స్థూలకాయం, మూత్రపిండాల వ్యాధులు లేదా కుటుంబంలో గుండె జబ్బుల చరిత్ర ఉన్నప్పుడు గుండెపోటు వచ్చే ముప్పు సాధారణం కంటే అనేక రెట్లు పెరుగుతుంది.

అందుకే ఏదో ఒక రిపోర్టు 'నార్మల్'గా ఉన్నంత మాత్రాన ధీమాగా ఉండకూడదు. సాధారణ శరీర బరువు ఉన్నంత మాత్రాన ధమనులు ఆరోగ్యంగా ఉన్నాయని భావించలేం. శారీరకంగా చురుగ్గా ఉండటం ఎంతో మేలు చేసినప్పటికీ, అది వంశపారంపర్యంగా లేదా జీవక్రియల ద్వారా వచ్చే ప్రమాదాన్ని పూర్తిగా తొలగించలేదు. అలాగే, ఛాతీ నొప్పి లేనంత మాత్రాన కొరోనరీ ధమనులు పూర్తిగా ఆరోగ్యంగా ఉన్నాయని చెప్పలేము.

క్రమబద్ధమైన హెల్త్ చెకప్స్ ఎందుకు ముఖ్యం?

రక్తపోటు (BP): ఒకే ఒక్కసారి కొలిచే రీడింగ్ కాకుండా, క్రమమైన వ్యవధిలో బీపీ పరీక్షించుకోవాలి.

లిపిడ్ ప్రొఫైల్: ఎల్‌డీఎల్, హెచ్‌డీఎల్ కొలెస్ట్రాల్, ట్రైగ్లిజరైడ్స్ పరీక్షల ద్వారా గుండె ఆరోగ్యంపై స్పష్టత వస్తుంది.

రక్తంలో చక్కెర (HbA1c): డయాబెటిస్, ప్రీ-డయాబెటిస్ పరిస్థితులు గుండె ఆరోగ్యాన్ని తీవ్రంగా ప్రభావితం చేస్తాయి.

మూత్రపిండాల పనితీరు: కిడ్నీ వ్యాధులు, గుండె జబ్బులు ఒకదానికొకటి ముడిపడి ఉంటాయి.

వయస్సు, లక్షణాలు, వ్యక్తిగత ఆరోగ్య సమస్యలను బట్టి వైద్యులు ఈసీజీ (ECG), 2D ఎకో (Echocardiogram), లేదా కొరోనరీ ఆర్టరీ కాల్షియం (CAC) అసెస్‌మెంట్ వంటి మరిన్ని పరీక్షలను సిఫార్సు చేస్తారు.

సంఖ్యలను విడివిడిగా అంచనా వేయకండి

ప్రివెంటివ్ కార్డియాలజీలో వచ్చిన అతిపెద్ద మార్పు ఏమిటంటే, "ఈ నంబర్ నార్మల్‌గా ఉందా?" అని అడగడానికి బదులుగా, "ఈ నిర్దిష్ట నంబర్ ఈ వ్యక్తికి ఏమి సూచిస్తోంది?" అని అంచనా వేయడం. ఉదాహరణకు, ఒక సాధారణ వ్యక్తికి ఆమోదయోగ్యంగా ఉండే ఎల్‌డీఎల్ స్థాయి, డయాబెటిస్ లేదా గుండె జబ్బుల చరిత్ర ఉన్న వ్యక్తికి సరిపోకపోవచ్చు. రక్తపోటు విషయంలోనూ ఇదే సూత్రం వర్తిస్తుంది.

భయం కాదు... ముందు జాగ్రత్తే ముఖ్యం!

రక్తపోటు, అధిక కొలెస్ట్రాల్‌లను ప్రారంభంలోనే గుర్తించడం వల్ల చికిత్స అందించడానికి తగినంత సమయం లభిస్తుంది. ఆరోగ్యకరమైన జీవనశైలి ఎల్లప్పుడూ పునాదిగా పనిచేస్తుంది. క్రమం తప్పకుండా వ్యాయామం, సమతుల్య ఆహారం, బరువు నియంత్రణ, పొగాకు ఉత్పత్తులకు దూరంగా ఉండటం, నాణ్యమైన నిద్ర, ఒత్తిడి నిర్వహణ ఎంతగానో తోడ్పడతాయి. అయితే, ఔషధ చికిత్స అవసరమైనప్పుడు జీవనశైలి మార్పుల నెపంతో వైద్య చికిత్సను వాయిదా వేయకూడదు.

కేవలం ల్యాబ్ రిపోర్టులు బాగా కనిపించడం మాత్రమే మన లక్ష్యం కాదు.. రాబోయే ఏళ్లలో గుండెపోటు, పక్షపాతం వంటి తీవ్ర పరిణామాల బారిన పడకుండా ఉండటమే ప్రధాన ధ్యేయం. గుండెకు ఎలాంటి ఇబ్బంది లేనట్లే కనిపించినప్పుడే అసలైన గుండె జబ్బుల నివారణ చర్యలు ప్రారంభమవుతాయి. అందుకే క్రమబద్ధమైన హెల్త్ చెకప్స్ చాలా ముఖ్యం. మీకు 40 ఏళ్లు దాటినా, కుటుంబంలో గుండె జబ్బుల చరిత్ర ఉన్నా, లేదా డయాబెటిస్, బీపీ, కొలెస్ట్రాల్ వంటి సమస్యలు ఉన్నా... ఛాతీ నొప్పి లేదా ఆయాసం వచ్చేవరకు వేచి చూడకండి. లక్షణాలు లేకపోవడం ఉపశమనాన్ని ఇస్తుంది కానీ, అది సంపూర్ణ ఆరోగ్యానికి సర్టిఫికేట్ కాదు.

వ్యాస రచయిత:

డాక్టర్ ఎం. సాయి సుధాకర్,

ఎండీ, డీఎమ్‌, ఎఫ్‌ఏసీసీ (యూఎస్ఏ),

డైరెక్టర్ - కార్డియాక్ సైన్సెస్, గ్లెనెగల్స్ హాస్పిటల్స్,

లక్డీకాపూల్ & ఎల్.బి. నగర్, హైదరాబాద్