జీఎస్టీ పన్ను చెల్లింపుదారులకు భారీ ఊరట: అరెస్ట్ అధికారాలు రద్దు.. రూ.5 కోట్ల వరకు ప్రాసిక్యూషన్ నుంచి మినహాయింపు

57వ జీఎస్టీ కౌన్సిల్ సమావేశంలో పన్ను నిబంధనలను సులభతరం చేస్తూ కీలక నిర్ణయాలు తీసుకున్నారు. పన్ను అధికారుల అరెస్ట్ అధికారాల రద్దు, ఈ-కామర్స్ వ్యాపారులకు ఉపశమనం సహా పలు సంస్కరణలను కేంద్రం ప్రకటించింది.

Published on: Oct 8, 2026, 19:19:39 IST
Share
Share via
  • facebook
  • twitter
  • linkedin
Copy link
  • copy link

జీఎస్టీ చెల్లింపుదారులు, చిన్న వ్యాపారులకు కేంద్ర ప్రభుత్వం తీపి కబురు అందించింది. ఢిల్లీ వేదికగా నిర్వహించిన 57వ జీఎస్టీ కౌన్సిల్ సమావేశంలో పన్ను పరిపాలనను మరింత సులభతరం చేస్తూ, వ్యాపార ప్రాసెస్‌లను సులభతరం (Ease of Doing Business) చేసే దిశగా అనేక విప్లవాత్మక నిర్ణయాలు తీసుకున్నారు. కేంద్ర ఆర్థిక మంత్రి నిర్మలా సీతారామన్ అధ్యక్షతన జరిగిన ఈ సమావేశంలో పన్ను అధికారులకు ఉన్న కొన్ని అరెస్ట్ అధికారాలను రద్దు చేయడంతో పాటు, ప్రాసిక్యూషన్ పరిమితిని భారీగా పెంచారు.

జీఎస్టీ కౌన్సిల్ సమావేశంలో పాల్గొన్న ప్రతినిధులు (Naveen Sharma)
జీఎస్టీ కౌన్సిల్ సమావేశంలో పాల్గొన్న ప్రతినిధులు (Naveen Sharma)

ప్రాసిక్యూషన్ పరిమితి రూ.5 కోట్లకు పెంపు

ఇప్పటివరకు రూ.1 కోటి దాటితే ప్రాసిక్యూషన్ చర్యలు తీసుకునే అవకాశం ఉండేది. అయితే వ్యాపారులపై వేధింపులు తగ్గించేందుకు ఈ పరిమితిని ఏకంగా రూ.5 కోట్లకు పెంచుతూ జీఎస్టీ కౌన్సిల్ నిర్ణయం తీసుకుంది. కొన్ని రకాల కేసులలో పన్ను అధికారులకు ఉన్న అరెస్ట్ చేసే అధికారాలను పూర్తిగా రద్దు చేశారు. కనిష్ట శిక్షను విధించే నిబంధనను కూడా తొలగించి, కేసు స్వభావాన్ని బట్టి జరిమానా లేదా జైలు శిక్ష విధించే పూర్తి విచక్షణాధికారాన్ని కోర్టులకే వదిలేశారు. నిర్దిష్టమైన జరిమానా లేని కేసుల్లో వేసే సాధారణ పెనాల్టీని రూ.25,000 నుంచి రూ.10,000కు తగ్గించారు.

చిన్న వ్యాపారులకు, క్లెయిమ్‌లకు బిగ్ రిలీఫ్

ఈ-కామర్స్ విక్రేతలకు సడలింపులు: ఈ-కామర్స్ ప్లాట్‌ఫారమ్‌ల ద్వారా వ్యాపారం చేసే చిన్న తరహా విక్రేతలకు నిబంధనలను మరింత సరళతరం చేశారు.

రీఫండ్ క్లెయిమ్‌ల వేగం: వ్యాపారులు దాఖలు చేసే రీఫండ్ దరఖాస్తులను అధికారులు అంగీకరించే (Acknowledgement) సమయాన్ని 15 రోజుల నుంచి 10 రోజులకు తగ్గించారు.

ఉద్యోగుల ఇన్సూరెన్స్ పై ఐటీసీ: యజమానులు తమ ఉద్యోగులకు అందించే హెల్త్, లైఫ్ ఇన్సూరెన్స్ ప్రీమియంలపై చెల్లించిన జీఎస్టీకి ఇన్ పుట్ టాక్స్ క్రెడిట్ (ITC) క్లెయిమ్ చేసుకోవడానికి అర్హత కల్పించారు.

రూ.10,000 లోపు నోటీసుల రద్దు: రూ.10,000 లేదా అంతకంటే తక్కువ ఉన్న బకాయిలకు సంబంధించి ఎలాంటి నోటీసులు జారీ చేయకూడదని కౌన్సిల్ సిఫార్సు చేసింది. ఇప్పటికే పెండింగ్‌లో ఉన్న అలాంటి నోటీసులన్నింటినీ ఉపసంహరించుకోనున్నారు.

పన్ను రేట్లలో మార్పులు లేవు

ప్రస్తుత పన్ను రేట్ల విధానం స్థిరంగా ఉందని ఆర్థిక మంత్రిత్వ శాఖ స్పష్టం చేసింది. అందువల్ల ఈ సమావేశంలో పన్ను రేట్లలో ఎలాంటి మార్పులు చేయలేదు. ఇకపై జీఎస్టీ పన్ను రేట్ల సవరణలు ఏడాదికి ఒకసారి మాత్రమే చేపడతామని తెలిపింది.

సక్రమంగా పన్ను చెల్లించేవారి రక్షణకు కమిటీ

చెల్లుబాటు అయ్యే ఇన్వాయిస్‌లు ఉండి, వస్తువులను పొంది, సరుకు సరఫరాదారులకు పూర్తి బిల్లు చెల్లించిన నిజాయితీ గల కొనుగోలుదారులను రక్షించేందుకు అధికారుల కమిటీని ఏర్పాటు చేయాలని కౌన్సిల్ నిర్ణయించింది. ఈ కమిటీ మూడు నెలల్లో అధ్యయనాన్ని పూర్తి చేసి, తదుపరి జీఎస్టీ కౌన్సిల్ సమావేశంలో నివేదిక సమర్పిస్తుంది. నోటీసులు, విచారణల ప్రక్రియలో దేశమంతటా ఒకే రకమైన ప్రామాణిక విధానాన్ని (Uniform Standards) అమలు చేయాలని సిఫార్సు చేశారు.

పశ్చిమ బెంగాల్ ఆర్థిక మంత్రి ప్రశంసలు

ఈ సమావేశం అత్యంత సానుకూలంగా జరిగిందని పశ్చిమ బెంగాల్ ఆర్థిక మంత్రి స్వపన్ దాస్‌గుప్తా తెలిపారు. రాష్ట్రానికి వచ్చే ఆదాయంలో జీఎస్టీ వాటా చాలా కీలకమని, ఈ రోజు తీసుకున్న సంస్కరణలు సులభతర వాణిజ్యానికి ఎంతో దోహదపడతాయని పేర్కొన్నారు. పన్ను నిబంధనల పాటించడంలో (Compliance) సవాళ్లు ఉన్నప్పటికీ, వ్యాపారుల్లో అవగాహన పెరుగుతోందని ఆశాభావం వ్యక్తం చేశారు.

  • Praveen Kumar Lenkala
    ABOUT THE AUTHOR
    Praveen Kumar Lenkala

    ప్రవీణ్ కుమార్ లెంకల ప్రస్తుతం హిందుస్తాన్ టైమ్స్ తెలుగు ఎడిటర్‌గా బాధ్యతలు నిర్వహిస్తున్నారు. జర్నలిజంలో 25 ఏళ్ల సుదీర్ఘ అనుభవం కలిగిన వీరు, గతంలో సాక్షి దినపత్రికలో ఢిల్లీ నేషనల్ బ్యూరో చీఫ్‌గా (2014-2021) సుమారు ఎనిమిదేళ్ల పాటు పనిచేశారు. ఆ సమయంలో జాతీయ రాజకీయాలు, ప్రభుత్వ విధానాలు, కేంద్ర బడ్జెట్, సార్వత్రిక ఎన్నికలు, రాష్ట్రాల శాసన సభలకు ఎన్నికలు తదితర అనేక అంశాలపై కథనాలు, విశ్లేషణలు, పరిశీలనాత్మక వార్తలు అందించారు. పార్లమెంటు ప్రొసీడింగ్స్ నుంచి.. సుప్రీంకోర్టు విచారణల వరకు కవరేజీలో విశేష అనుభవం ఉంది. ఢిల్లీలో ఆంధ్రప్రదేశ్, తెలంగాణ రాష్ట్రాల రాజకీయ పరిణామాలు, అభివృద్ధి సంబంధిత పెండింగ్ సమస్యలు లోతుగా అందించారు. అంతకుముందు హైదరాబాద్‌లో సాక్షి టాస్క్‌ఫోర్స్ బ్యూరోలో (2008-2013) పనిచేస్తూ భూకుంభకోణాలు, ఫైనాన్స్ సంస్థల మోసాలు, వైట్ కాలర్ స్కామ్స్‌ను వెలికితీశారు. ముఖ్యంగా పోలీసు వ్యవస్థలోని 'ఆర్డర్లీ వ్యవస్థ'పై వీరు చేసిన పరిశోధనాత్మక కథనాలు ప్రభుత్వం ఆ వ్యవస్థను రద్దు చేయడానికి కారణమయ్యాయి. ఈనాడు దినపత్రికలో (2003-2007) నల్గొండ, ఖమ్మం జిల్లాల్లో రిపోర్టర్‌గా, సబ్ ఎడిటర్‌గా పనిచేసి గిరిజన తండాల్లో ఆడపిల్లల అమ్మకాలు, గ్రామీణ ప్రాంతాల వెనుకబాటుతనం, ప్రభుత్వ పథకాల్లో అవినీతిపై సంచలనాత్మక కథనాలు రాశారు. ప్రస్తుతం జాతీయ, అంతర్జాతీయ పరిణామాలు, బిజినెస్, స్టాక్ మార్కెట్, టెక్నాలజీ, ఆటోమొబైల్ రంగాలపై నిశితమైన విశ్లేషణలు అందిస్తున్నారు. హిందుస్తాన్ టైమ్స్ నుంచి రెండుసార్లు Digi Journo పురస్కారం పొందారు. కమ్యూనికేషన్ అండ్ జర్నలిజంలో పీజీ (MCJ) పట్టా పొందిన వీరు, కామర్స్ (B.Com) నేపథ్యం కలిగి ఉండటం వల్ల ఆర్థిక అంశాలను సరళంగా వివరించడంలో సిద్ధహస్తులు. ప్రజా సమస్యలపై పోరాటం, విధానపరమైన మార్పులకు కారణమైన వీరి రిపోర్టింగ్ శైలి తెలుగు జర్నలిజంలో వీరికి ఒక ప్రత్యేక గుర్తింపును తెచ్చిపెట్టింది. 2001లో సీ ఛానెల్ అనే కేబుల్ టీవీలో చేరి కెరీర్ ప్రారంభించి హైదరాబాద్ నగర ఆర్థిక, సామాజిక రంగాలపై కథనాలతో పాటు సినిమా వార్తలను కూడా అందించారు.Read More