తెలంగాణ రాష్ట్రంలో తీవ్రమైన వర్షాభావ పరిస్థితుల కారణంగా ఖరీఫ్ సీజన్‌లో వ్యవసాయ రంగానికి సుమారు రూ.20,000 కోట్ల భారీ నష్టం వాటిల్లే ప్రమాదం ఉందని ప్రొఫెసర్ జయశంకర్ వ్యవసాయ విశ్వవిద్యాలయం నిర్వహించిన అధ్యయనంలో వెల్లడైంది.
వర్షపాతం తగ్గడం వల్ల సాగు విస్తీర్ణం పడిపోవడం, వర్షాల్లేక చేతికి వచ్చిన పంటలు ఎండిపోవడం, వేలాది ఎకరాల భూములు సాగుకు నోచుకోకపోవడం వల్ల ఈ స్థాయిలో నష్టం జరుగుతుందని వర్సిటీ నిపుణులు అంచనా వేశారు. వ్యవసాయ విశ్వవిద్యాలయం వైస్ ఛాన్సలర్ అల్దాస్ జానయ్య మాట్లాడుతూ.. రాష్ట్రంలో పత్తి విస్తారంగా సాగయ్యే పంట కావడంతో ఖరీఫ్‌లో పత్తి రైతులకే అధిక మొత్తంలో నష్టం వాటిల్లిందని పేర్కొన్నారు.
సాధారణంగా అక్టోబర్ నుంచి ప్రారంభమయ్యే ఈశాన్య రుతుపవనాలపై ఆధారపడే రబీ సీజన్ సాగు సాధారణంగా 1.3 కోట్ల ఎకరాల్లో జరుగుతుంది. అయితే వర్షాభావం కారణంగా ఇది ఈసారి ఏకంగా 70 లక్షల ఎకరాలకు పడిపోయే ప్రమాదం ఉన్నట్లు అంచనా వేశారు.
సాధారణంగా రబీలో సుమారు 60 లక్షల ఎకరాల్లో వరి సాగు అవుతుంది. కానీ ప్రస్తుత నీటి ఎద్దడి దృష్ట్యా వరి సాగు విస్తీర్ణం కనీసం 40 శాతం వరకు తగ్గే అవకాశం ఉందని వీసీ జానయ్య స్పష్టం చేశారు. ఎల్ నినో ప్రభావంతో ఏర్పడిన వర్షాభావ పరిస్థితులపై రాష్ట్ర ప్రభుత్వ యంత్రాంగం ఇప్పటికే అప్రమత్తమైంది. తెలంగాణ ప్రభుత్వ ప్రధాన కార్యదర్శి సంజయ్ జాజు ఈ అంశంపై వరుసగా సమీక్షా సమావేశాలు నిర్వహించారు. నీటి వినియోగం తక్కువగా ఉండే ప్రత్యామ్నాయ ఆరుతడి పంటల (ఉదాహరణకు పెసర్లు, మినుములు, నువ్వులు, జొన్నలు) వైపు రైతులను మళ్లించేలా చర్యలు తీసుకోవాలని అధికారులను ఆదేశించారు.
ప్రస్తుత సంక్షోభ సమయంలో రైతులు నష్టాలను వీలైనంత తగ్గించుకునే మార్గాలను ఎంచుకోవాలని యూనివర్సిటీ సూచించింది. విత్తనాలు, ఎరువులు, ఇతర సాగుకు సంబంధించిన విషయంలో, ముందే పొలంలో ఉన్న నేల తేమ, లభ్యమయ్యే నీటి వనరులను కచ్చితంగా అంచనా వేసుకోవాలి.
నీటి లభ్యత లేకుండా ఎక్కువ నీరు అవసరమయ్యే పంటలను (వరి వంటివి) సాగు చేస్తే పెట్టుబడి వ్యయం పెరిగి తీవ్ర నష్టాలు మూటగట్టుకోవాల్సి వస్తుంది. తక్కువ నీటితో స్వల్పకాలంలో చేతికి వచ్చే ప్రత్యామ్నాయ పంటలను ఎంచుకోవడం వల్ల పెట్టుబడి రక్షణతో పాటు ఆదాయం పొందే వీలుంటుంది.
{{/usCountry}}నీటి లభ్యత లేకుండా ఎక్కువ నీరు అవసరమయ్యే పంటలను (వరి వంటివి) సాగు చేస్తే పెట్టుబడి వ్యయం పెరిగి తీవ్ర నష్టాలు మూటగట్టుకోవాల్సి వస్తుంది. తక్కువ నీటితో స్వల్పకాలంలో చేతికి వచ్చే ప్రత్యామ్నాయ పంటలను ఎంచుకోవడం వల్ల పెట్టుబడి రక్షణతో పాటు ఆదాయం పొందే వీలుంటుంది.
{{/usCountry}}సాగు విస్తీర్ణంలో తగ్గుదల, తగినంత వర్షపాతం లేకపోవడం వల్ల ఉన్న పంటలకు నష్టం, సాగు చేయని భూమి నుండి కలిగే నష్టాలను అంచనా వేసిన తర్వాత ఈ అధ్యయనాన్ని వెల్లడించింది. మెుత్తం ఖరీఫ్ నష్టాలను 20 వేల కోట్లుగా యూనివర్సిటీ అంచనా వేసింది.