ప్రధాన ఎన్నికల కమిషనర్, ఎన్నికల కమిషనర్ల నియామక చట్టం-2023 చెల్లుబాటును సవాలు చేస్తూ దాఖలైన పిటిషన్లను ఐదుగురు సభ్యుల రాజ్యాంగ ధర్మాసనానికి రిఫర్ చేస్తూ ఇచ్చిన ఉత్తర్వులను రీకాల్ చేయాలన్న విజ్ఞప్తిపై సుప్రీంకోర్టు త్వరలోనే ఒక స్పష్టతనివ్వనుంది. ఈ మేరకు దాఖలైన రీకాల్ దరఖాస్తును విచారణకు స్వీకరించే అంశంపై త్వరలోనే నిర్ణయం ప్రకటిస్తామని భారత ప్రధాన న్యాయమూర్తి (సీజేఐ) జస్టిస్ సూర్యకాంత్ బుధవారం స్పష్టం చేశారు.
అత్యవసర విచారణకు విజ్ఞప్తి
సీనియర్ న్యాయవాది గోపాల్ శంకరనారాయణన్, అడ్వకేట్ విశాల్ సిన్హాతో కలిసి ఈ వ్యవహారాన్ని సీజేఐ నేతృత్వంలోని ధర్మాసనం ఎదుట అత్యవసర విచారణ నిమిత్తం ప్రస్తావించారు. 2023 సీఈసీ, ఈసీల నియామక చట్టాన్ని సవాలు చేసిన ప్రధాన పిటిషనర్లలో ఒకరైన నమన్ శ్రేష్ఠ ఈ రీకాల్ దరఖాస్తును దాఖలు చేశారు.
"మేము ఈ వ్యవహారాన్ని పరిశీలించి తగిన నిర్ణయం తీసుకుంటాం" అని సీజేఐ జస్టిస్ సూర్యకాంత్ పేర్కొన్నారు. అక్టోబర్ 1న ఈ విషయాన్ని జస్టిస్ దత్తా ముందు ప్రస్తావించగా, ఆయన దీనిని విచారించేందుకు నిరాకరించి, సీజేఐనే ఆశ్రయించాలని సూచించారని శంకరనారాయణన్ ధర్మాసనం దృష్టికి తెచ్చారు. ఈ అంశంపై ఇతర పిటిషన్లు ఏవైనా ఉన్నాయా అని కోర్టు ప్రశ్నించగా, మరొక పిటిషనర్ దాఖలు చేసిన క్యూరేటివ్ పిటిషన్ ప్రత్యేకంగా ఉనికిలో ఉందని, ప్రస్తుత విజ్ఞప్తి కేవలం రీకాల్ దరఖాస్తు మాత్రమేనని వివరించారు.
భిన్నాభిప్రాయాల నుంచి రాజ్యాంగ ధర్మాసనానికి..
ఈ పిటిషన్లను ఐదుగురు సభ్యుల రాజ్యాంగ ధర్మాసనానికి పంపాలా వద్దా అనే అంశంపై సెప్టెంబరు 23న జస్టిస్ దీపాంకర్ దత్తా, జస్టిస్ సతీశ్ చంద్ర శర్మలతో కూడిన ధర్మాసనం భిన్న తీర్పు (Split Verdict) వెలువరించింది. ఈ కేసును రాజ్యాంగ ధర్మాసనానికి పంపాల్సిన అవసరం లేదని, సుప్రీంకోర్టు గతంలో ఇచ్చిన స్థిరపడిన తీర్పుల ప్రాతిపదికన విచారించవచ్చని జస్టిస్ దత్తా అభిప్రాయపడ్డారు.
మరోవైపు, ఈ వ్యవహారంలో రాజ్యాంగ వ్యాఖ్యానానికి సంబంధించిన అత్యంత కీలక ప్రశ్నలు ఇమిడి ఉన్నాయని, రాజ్యాంగంలోని ఆర్టికల్ 145(3) ప్రకారం దీనిని కనీసం ఐదుగురు న్యాయమూర్తుల రాజ్యాంగ ధర్మాసనమే విచారించాలని జస్టిస్ శర్మ భావించారు. ధర్మాసనంలో ఏకాభిప్రాయం కుదరకపోవడంతో, ఐదుగురు సభ్యుల బెంచ్ను ఏర్పాటు చేయడానికి ఈ వ్యవహారాన్ని సీజేఐకి నివేదిస్తూ ఇద్దరు న్యాయమూర్తులు ఉమ్మడి ఉత్తర్వులు జారీ చేశారు.
కాన్‌ఫ్లిక్ట్ ఆఫ్ ఇంట్రెస్ట్.. రీకాల్ కోరడానికి కారణమిదే
{{/usCountry}}మరోవైపు, ఈ వ్యవహారంలో రాజ్యాంగ వ్యాఖ్యానానికి సంబంధించిన అత్యంత కీలక ప్రశ్నలు ఇమిడి ఉన్నాయని, రాజ్యాంగంలోని ఆర్టికల్ 145(3) ప్రకారం దీనిని కనీసం ఐదుగురు న్యాయమూర్తుల రాజ్యాంగ ధర్మాసనమే విచారించాలని జస్టిస్ శర్మ భావించారు. ధర్మాసనంలో ఏకాభిప్రాయం కుదరకపోవడంతో, ఐదుగురు సభ్యుల బెంచ్ను ఏర్పాటు చేయడానికి ఈ వ్యవహారాన్ని సీజేఐకి నివేదిస్తూ ఇద్దరు న్యాయమూర్తులు ఉమ్మడి ఉత్తర్వులు జారీ చేశారు.
కాన్‌ఫ్లిక్ట్ ఆఫ్ ఇంట్రెస్ట్.. రీకాల్ కోరడానికి కారణమిదే
{{/usCountry}}ఈ కేసు విచారణ నుంచి జస్టిస్ సతీశ్ చంద్ర శర్మ తప్పుకోవాల్సి ఉందని రీకాల్ దరఖాస్తులో పిటిషనర్ నమన్ శ్రేష్ఠ ప్రధానంగా ఎత్తిచూపారు. జస్టిస్ శర్మ కుమారుడు మధ్యప్రదేశ్ హైకోర్టులో కేంద్ర ఎన్నికల సంఘం (ఈసీఐ) తరఫున న్యాయవాదిగా హాజరవుతున్నారని, ఈ విషయాన్ని జస్టిస్ శర్మ ముందుగా వెల్లడించలేదని పిటిషనర్ పేర్కొన్నారు.
ఈ వ్యాజ్యాలపై మే 6, మే 7, మే 14, మే 27, జులై 30 తేదీల్లో ఐదుసార్లు విచారణ జరిగిందని, జులై 30న ఉత్తర్వులను రిజర్వు చేశారని వివరించారు. అయితే ఏ ఒక్క సందర్భంలోనూ జస్టిస్ శర్మ ఈ కాన్‌ఫ్లిక్ట్ ఆఫ్ ఇంట్రెస్ట్ (ప్రయోజనాల ఘర్షణ) అంశాన్ని ప్రస్తావించలేదని, సెప్టెంబరు 23న ఉత్తర్వులు వెలువడిన రెండు రోజుల తర్వాత మీడియా కథనాల ద్వారానే తమకు ఈ విషయం తెలిసిందని ఆరోపించారు.
నిష్పాక్షికతపై సహేతుక సందేహాలు
ఒకవేళ ఈ విషయం ముందే తెలిసుంటే జస్టిస్ శర్మ విచారణ నుంచి తప్పుకోవాలని (Recusal) కోరేవాళ్లమని పిటిషనర్ తెలిపారు. ఈ పరిస్థితులు న్యాయ ప్రక్రియ నిష్పాక్షికతపై సహేతుకమైన సందేహాలను కలిగిస్తున్నాయని పేర్కొన్నారు. అందువల్ల జస్టిస్ శర్మ ఇచ్చిన ప్రత్యేక ఉత్తర్వుతో పాటు, కేసును రాజ్యాంగ ధర్మాసనానికి రిఫర్ చేస్తూ బెంచ్ ఇచ్చిన ఉమ్మడి ఉత్తర్వులను మాత్రమే రీకాల్ చేయాలని దరఖాస్తులో కోరారు. జస్టిస్ దీపాంకర్ దత్తా ఇచ్చిన వ్యక్తిగత అభిప్రాయాన్ని రీకాల్ చేయాలని తాము కోరడం లేదని స్పష్టం చేశారు.