దేశంలో పన్ను వివాదాల పరిష్కారంలో కీలక పాత్ర పోషించే ఆదాయపు పన్ను అప్పీలేట్ ట్రిబ్యునల్ (ITAT)లో పరిపాలనా సిబ్బంది కొరతపై అత్యున్నత న్యాయస్థానం ఆగ్రహం వ్యక్తం చేసింది. ఏకంగా దశాబ్ద కాలంగా నియామకాలు చేపట్టకపోవడంపై సుప్రీంకోర్టు ప్రధాన న్యాయమూర్తి (CJI) జస్టిస్ సూర్యకాంత్, జస్టిస్ జోయ్మాల్యా బాగ్చీలతో కూడిన ధర్మాసనం మంగళవారం విచారణ చేపట్టింది. ఈ సందర్భంగా వ్యవస్థల పనితీరుపై కోర్టు కీలక వ్యాఖ్యలు చేసింది.
ట్రిబ్యునళ్లలో అన్నీ ఖాళీలే
ప్రవీణ్ కుమార్ బన్సాల్ అనే వ్యక్తి దాఖలు చేసిన పిటిషన్పై విచారణ సందర్భంగా సీనియర్ న్యాయవాది ముకుల్ రోహత్గీ కోర్టుకు సంచలన విషయాలు వెల్లడించారు. దేశవ్యాప్తంగా ఉన్న 30 ఐటీ ఏటీ (ITAT) బెంచ్లలో అసిస్టెంట్ రిజిస్ట్రార్, పీఎస్సీ (PSC) వంటి కీలక పోస్టులన్నీ ఏళ్ల తరబడి ఖాళీగా ఉన్నాయని ఆయన వివరించారు.
"అసిస్టెంట్ రిజిస్ట్రార్ పోస్టులు ఖాళీగా ఉన్నాయి, పీఎస్సీలు లేవు.. అసలు ఆఫీసర్ స్థాయి పోస్టులే లేకపోతే ఈ వ్యవస్థలు ఎలా పనిచేస్తాయో అర్థం కావడం లేదు" అని ముకుల్ రోహత్గీ ధర్మాసనానికి విన్నవించారు. పదేళ్లుగా ఈ పరిస్థితి కొనసాగుతోందని ఆయన ఆవేదన వ్యక్తం చేశారు.
న్యాయవాది వాదనలపై స్పందించిన సీజేఐ.. అసలు ఇన్ని ఏళ్లుగా పోస్టులు భర్తీ చేయకుండా ప్రభుత్వం ఏం చేస్తోందని ప్రశ్నించారు. "నియామకాలు ఇన్ని రోజులు పెండింగ్లో ఉండటం మాకు కూడా ఆశ్చర్యాన్ని కలిగిస్తోంది. ఈ వ్యవహారంపై మేమే ఏదో ఒకటి చేయాల్సి ఉంటుంది" అని సీజేఐ వ్యాఖ్యానించారు.
ట్యాక్స్ పేయర్లపై ప్రభావం
సాధారణంగా ఐటీ ఏటీ అనేది ఆదాయపు పన్ను శాఖకు, పన్ను చెల్లింపుదారులకు మధ్య వచ్చే వివాదాలను పరిష్కరించే అత్యున్నత సంస్థ. ఇక్కడ సిబ్బంది లేకపోతే వేల సంఖ్యలో కేసులు పెండింగ్లో ఉండిపోతాయి. దీనివల్ల అటు నిజాయితీగా పన్ను కట్టే పౌరులకు ఇబ్బందులు ఎదురవడమే కాకుండా, ప్రభుత్వానికి రావాల్సిన కోట్లాది రూపాయల రాబడి కూడా న్యాయపరమైన చిక్కుల్లో ఇరుక్కుపోతుంది. కేవలం పరిపాలనా సిబ్బంది లేరనే కారణంతో ఏళ్ల తరబడి కేసులు సాగదీయడం వ్యవస్థల వైఫల్యమే అవుతుంది.
అటార్నీ జనరల్ రంగంలోకి..
ఈ సమస్య తీవ్రతను గుర్తించిన సుప్రీంకోర్టు, భారత అటార్నీ జనరల్ ఆర్.వెంకటరమణి ఈ వ్యవహారంలో వ్యక్తిగతంగా జోక్యం చేసుకోవాలని కోరింది. పిటిషన్ కాపీని ఆయన కార్యాలయానికి పంపాలని ఆదేశించింది. తక్షణమే నియామక ప్రక్రియను ఎలా ప్రారంభించాలో, దానికి గల అడ్డంకులేంటో పరిశీలించాలని సూచించింది.
{{/usCountry}}ఈ సమస్య తీవ్రతను గుర్తించిన సుప్రీంకోర్టు, భారత అటార్నీ జనరల్ ఆర్.వెంకటరమణి ఈ వ్యవహారంలో వ్యక్తిగతంగా జోక్యం చేసుకోవాలని కోరింది. పిటిషన్ కాపీని ఆయన కార్యాలయానికి పంపాలని ఆదేశించింది. తక్షణమే నియామక ప్రక్రియను ఎలా ప్రారంభించాలో, దానికి గల అడ్డంకులేంటో పరిశీలించాలని సూచించింది.
{{/usCountry}}అంతేకాకుండా, 2015 నుంచి పెండింగ్లో ఉన్న డిపార్ట్మెంటల్ ప్రమోషన్ కమిటీ (DPC) సమావేశాలను నిర్వహించి, అర్హులైన సిబ్బందికి ప్రమోషన్లు కల్పించాలని పిటిషనర్ కోరారు. దీనిపై కూడా ఒక స్పష్టమైన కాలపరిమితితో కూడిన నివేదికను సమర్పించాలని కోర్టు ఆదేశించింది. ఐటీ ఏటీ బెంచ్లు సజావుగా పనిచేసేందుకు అవసరమైతే జ్యుడీషియల్ అధికారులను పంపాలని సంబంధిత హైకోర్టుల ప్రధాన న్యాయమూర్తులను ధర్మాసనం అభ్యర్థించింది.
తరచుగా అడిగే ప్రశ్నలు (FAQs)
1. ఐటీ ఏటీ (ITAT) అంటే ఏమిటి? ఇది ఎందుకు ముఖ్యం?
ఆదాయపు పన్ను అప్పీలేట్ ట్రిబ్యునల్ (ITAT) అనేది పన్ను వివాదాలకు సంబంధించిన ఒక పాక్షిక న్యాయ సంస్థ. ఆదాయపు పన్ను శాఖ జారీ చేసిన ఆదేశాలకు వ్యతిరేకంగా పౌరులు ఇక్కడ అప్పీల్ చేసుకోవచ్చు. వాస్తవాలను నిర్ధారించే తుది అథారిటీ ఇదే కావడంతో పన్ను చెల్లింపుదారులకు ఇది అత్యంత కీలకం.
2. సుప్రీంకోర్టు ఎందుకు ఆశ్చర్యం వ్యక్తం చేసింది?
దాదాపు పదేళ్ల నుంచి ఈ ట్రిబ్యునల్లో డిప్యూటీ రిజిస్ట్రార్, అసిస్టెంట్ రిజిస్ట్రార్ వంటి కీలక పోస్టులు ఖాళీగా ఉన్నాయి. నియామకాలు చేపట్టకుండా, ఉన్నవారికి ప్రమోషన్లు ఇవ్వకుండా వ్యవస్థను నిర్వీర్యం చేయడంపై కోర్టు విస్మయం వ్యక్తం చేసింది.
3. అడ్మినిస్ట్రేటివ్ సిబ్బంది లేకపోతే వచ్చే నష్టాలేంటి?
కేవలం జడ్జిలు (మెంబర్లు) ఉంటే సరిపోదు, ఫైళ్ల నిర్వహణకు, నోటీసులు పంపడానికి, తీర్పుల కాపీలు సిద్ధం చేయడానికి పరిపాలనా సిబ్బంది అవసరం. వీరు లేకపోతే కేసుల విచారణ జరగదు, ఫలితంగా కోర్టుల్లో కేసులు పేరుకుపోతాయి.