కరెంట్ బిల్లు, కేబుల్ టీవీ, ఓటీటీ సబ్స్క్రిప్షన్ల తరహాలోనే భారతీయ కుటుంబాల నెలవారీ బడ్జెట్లో మరొక కొత్త ఖర్చు వచ్చి చేరింది. అదే ‘డిజిటల్ యుటిలిటీ’ బిల్లు. స్మార్ట్ఫోన్లు, లాప్టాప్లలో డేటా నిల్వ చేసుకునే క్లౌడ్ స్టోరేజ్ సేవలతో పాటు ఆఫీసు, వ్యక్తిగత పనులను వేగంగా పూర్తి చేసే కృత్రిమ మేధ (ఏఐ) టూల్స్ కోసం భారతీయ నిపుణులు ప్రతినెలా వేల రూపాయలు వెచ్చిస్తున్నారు.
తప్పనిసరిగా మారిన డిజిటల్ ఖర్చు

చెన్నైకి చెందిన 24 ఏళ్ల జొమాటో గ్రోత్ కన్సల్టెంట్ టీ. ప్రణవ్ ప్రతి నెలా దాదాపు రూ.2,300 వరకు ఏఐ, క్లౌడ్ సేవల కోసం ఖర్చు చేస్తున్నారు. "ఒకప్పుడు సాఫ్ట్వేర్ సబ్స్క్రిప్షన్ల కోసం డబ్బులు పెట్టాలంటే ఆలోచించేవాడిని. కానీ ఇప్పుడు నా బడ్జెట్లో తప్పనిసరిగా మారిన కరెంట్ బిల్లు లాంటిది" అని ప్రణవ్ వ్యాఖ్యానించారు. క్లాడ్ ప్రొ (Claude Pro), ఆపిల్ ఐక్లౌడ్ (Apple iCloud), గూగుల్ డ్రైవ్ వంటి సేవలను ఆయన క్రమం తప్పకుండా వాడుతున్నారు. "గతంలో రోజంతా పట్టే పిచ్ డెక్ తయారీ, డ్యాష్బోర్డ్ల పని ఇప్పుడు గంటలోనే పూర్తవుతోంది. సమయం ఆదా అవ్వడం కన్నా మించిన లాభం లేదనిపిస్తోంది, అని ఆయన స్పష్టం చేశారు.
ముంబైకి చెందిన 25 ఏళ్ల ఫిట్నెస్ ట్రైనర్ రాహుల్ కుమార్ కథ కూడా ఇంతే. తన క్లయింట్ల వర్కవుట్ షెడ్యూళ్లు, సమాచారం నిల్వ చేయడానికి నెలకు రూ.3,000 నుంచి రూ.5,000 వరకు చాట్జీపీటీ (ChatGPT), గూగుల్ వన్, ఐక్లౌడ్ సేవలకు వెచ్చిస్తున్నారు. "మనం ప్రతిదీ కొనుగోలు చేసే రోజుల్లో ఉన్నాం. ఉచిత వర్షన్ల ద్వారా కూడా పనులు చేసుకునే వీలున్నా, ఎక్కువ వెసులుబాటు కోసం సబ్స్క్రిప్షన్లు తీసుకుంటున్నారు" అని రాహుల్ తెలిపారు.
భారత్లో వినియోగం ఎక్కువ.. రాబడి తక్కువ
యాంత్రోపిక్ ఎకనామిక్ ఇండెక్స్ డేటా ప్రకారం, క్లాడ్ ఏఐని అత్యధికంగా వాడుతున్న దేశాల్లో భారత్ ప్రపంచంలోనే రెండో స్థానంలో ఉంది. ఐటీ నిపుణులు, డెవలపర్లు ఏఐ సేవలను విరివిగా వాడుతుండగా, క్లౌడ్ స్టోరేజ్ను మాత్రం కాలేజీ విద్యార్థుల నుంచి సీనియర్ సిటిజన్ల వరకు అందరూ ఉపయోగిస్తున్నారు.
{{/usCountry}}యాంత్రోపిక్ ఎకనామిక్ ఇండెక్స్ డేటా ప్రకారం, క్లాడ్ ఏఐని అత్యధికంగా వాడుతున్న దేశాల్లో భారత్ ప్రపంచంలోనే రెండో స్థానంలో ఉంది. ఐటీ నిపుణులు, డెవలపర్లు ఏఐ సేవలను విరివిగా వాడుతుండగా, క్లౌడ్ స్టోరేజ్ను మాత్రం కాలేజీ విద్యార్థుల నుంచి సీనియర్ సిటిజన్ల వరకు అందరూ ఉపయోగిస్తున్నారు.
{{/usCountry}}భారతీయ వినియోగదారుల మనస్తత్వంపై 'ఏఐ అండ్ బియాండ్' సంస్థ వ్యవస్థాపకుడు జస్ప్రీత్ బ్రాంద్రా స్పందిస్తూ ఒక ఆసక్తికర విషయాన్ని వెల్లడించారు. "భారత్లో ప్రతి ఒక్కరికీ సేవలు ఉచితంగా కావాలి. ప్రపంచంలోనే అత్యధిక వినియోగదారులు ఉన్న మార్కెట్ భారత్ అయినప్పటికీ, రాబడి పరంగా మాత్రం చాలా చిన్న మార్కెట్గా ఉండిపోయింది. ఏఐ విషయంలోనూ ఇదే జరుగుతోంది" అని జస్ప్రీత్ తెలిపారు.
ఉచిత ఏఐ సేవలతో డేటా భద్రతకు ముప్పు
ఉచితంగా లభించే ఏఐ సేవలు వాడేటప్పుడు తీవ్రమైన డేటా భద్రతా ప్రమాదాలు ఉంటాయని నిపుణులు హెచ్చరిస్తున్నారు. "ఉచిత వర్షన్లలో మీరే ఒక ప్రాడక్ట్ అనే విషయాన్ని గ్రహించాలి. డబ్బు చెల్లించే పెయిడ్ సేవల్లో ప్రైవసీ రక్షణతో పాటు ఖచ్చితమైన సమాచారం లభిస్తుంది. అదే ఉచిత సేవల్లో మీ వ్యక్తిగత సమాచారాన్ని ఆ ఏఐ టూల్స్ తమ మోడళ్లను ట్రైన్ చేసుకోవడానికి వాడుకుంటాయి" అని జస్ప్రీత్ వివరించారు.
వెల్త్ క్రాఫ్ట్స్ ఫైనాన్షియల్ ప్లానింగ్ ప్లాట్ఫామ్ వ్యవస్థాపకుడు వివేక్ ఎస్.జి కూడా ఇదే అంశాన్ని లేవనెత్తారు. "ఈ రోజుల్లో చాలామంది బ్యాంకు స్టేట్మెంట్లు, ఆర్థిక వివరాలను ఉచిత ఏఐ టూల్స్లో అప్లోడ్ చేసి విశ్లేషిస్తున్నారు. ఇది అత్యంత ప్రమాదకరం. మీ ఆర్థిక డేటా ఎవరి చేతుల్లోకి వెళ్తుందో తెలియదు" అని వివేక్ హెచ్చరించారు.
అనవసర ఖర్చులకు చెక్ పెట్టే చిట్కాలు
డిజిటల్ యుటిలిటీ బిల్లులు పెరిగిపోకుండా ఉండటానికి ఫైనాన్షియల్ ప్లానర్లు కొన్ని విలువైన సూచనలు చేస్తున్నారు.
ఆటో డెబిట్ నిలిపివేయండి: బ్యాంక్ ఖాతాల నుంచి క్రమం తప్పకుండా ఆటో డెబిట్ అయ్యే సబ్స్క్రిప్షన్లను ఎప్పటికప్పుడు సమీక్షించండి. వాడని సేవలను వెంటనే రద్దు చేయండి.
ఒకే రకం టూల్స్ వద్దు: వేర్వేరు ప్లాట్ఫామ్లలో ఒకే రకమైన సేవలు అందించే సబ్స్క్రిప్షన్లు తీసుకోకండి. మీకు అవసరమైన ఒకే ఒక ఉత్తమమైన సబ్స్క్రిప్షన్ను ఎంచుకోండి.
ఆదాయం పెరిగితేనే ప్రొ వర్షన్: సబ్స్క్రిప్షన్ల వల్ల సమయం ఆదా అయి, అది మీ ఆదాయాన్ని పెంచేలా ఉంటేనే పెయిడ్ ప్లాన్లను ఎంచుకోవాలి.