పశ్చిమాసియాలో నెలకొన్న యుద్ధ వాతావరణంతో భగ్గుమన్న ముడి చమురు ధరలకు అమెరికా నిర్ణయం కాస్త బ్రేక్ వేసింది. సముద్రంలో రవాణా మధ్యలో నిలిచిపోయిన రష్యా ముడి చమురును కొనుగోలు చేసేందుకు ప్రపంచ దేశాలకు అమెరికా ట్రెజరీ డిపార్ట్మెంట్ 30 రోజుల తాత్కాలిక అనుమతి (Waiver) మంజూరు చేసింది. ఈ నిర్ణయంతో అంతర్జాతీయ మార్కెట్లో సరఫరా ఆందోళనలు కాస్త తగ్గి, చమురు ధరలు స్వల్పంగా కిందికి దిగివచ్చాయి.
ఉదయం ట్రేడింగ్ సమయానికి బ్రెంట్ క్రూడ్ (Brent crude) 0.47% తగ్గి బ్యారెల్కు $99.99 వద్దకు చేరగా, వెస్ట్ టెక్సాస్ ఇంటర్మీడియట్ (WTI) 0.67% పతనమై బ్యారెల్కు $95.09 వద్ద ట్రేడ్ అవుతోంది. అయితే, ఇరాన్ దాడులు, హార్ముజ్ జలసంధి మూసివేత భయాలు ఇంకా వెంటాడుతుండటంతో ధరలు భారీగా పడిపోలేదు.
అమెరికా ఇచ్చిన సడలింపు ఏంటి?
మార్చి 12 లోపు నౌకల్లో లోడ్ అయ్యి, సముద్రంలో ప్రయాణిస్తున్న రష్యా ముడి చమురును కొనుగోలు చేయడానికి అమెరికా 30 రోజుల పాటు గ్రీన్ సిగ్నల్ ఇచ్చింది. మార్చి 5 నాటికే ఓడల్లో ఉన్న చమురును కొనుగోలు చేసేందుకు వారం రోజుల క్రితం భారత్కు అనుమతి ఇచ్చిన అమెరికా, ఇప్పుడు ఈ వెసులుబాటును అన్ని దేశాలకూ వర్తింపజేసింది.
"ప్రపంచవ్యాప్తంగా చమురు సరఫరాను పెంచేందుకు, సముద్రంలో నిలిచిపోయిన రష్యా చమురు కొనుగోలుకు తాత్కాలిక అనుమతి ఇస్తున్నాం. ఇది ఇప్పటికే రవాణాలో ఉన్న చమురుకు మాత్రమే వర్తిస్తుంది కాబట్టి, దీనివల్ల రష్యా ప్రభుత్వానికి పెద్దగా ఆర్థిక ప్రయోజనం చేకూరదు. ప్రస్తుత చమురు ధరల పెరుగుదల తాత్కాలికమే. దీర్ఘకాలంలో ఇది మన ఆర్థిక వ్యవస్థకు భారీ మేలు చేస్తుంది," అని అమెరికా ట్రెజరీ సెక్రటరీ స్కాట్ బెస్సెంట్ ఎక్స్ (X) వేదికగా స్పష్టం చేశారు.
హార్ముజ్ జలసంధిలో తగ్గని టెన్షన్
అమెరికా నిర్ణయంతో ఒకవైపు ధరలు తగ్గుముఖం పట్టినా, మరోవైపు ఇరాన్ వ్యాఖ్యలు మార్కెట్ను కలవరపెడుతున్నాయి. ప్రపంచ చమురు రవాణాలో 20 శాతం వాటా కలిగిన అత్యంత కీలకమైన 'హార్ముజ్ జలసంధి'ని తాము మూసివేస్తూనే ఉంటామని ఇరాన్ కొత్త సుప్రీం లీడర్ మొజ్తబా ఖమేనీ తేల్చిచెప్పారు.
{{/usCountry}}అమెరికా నిర్ణయంతో ఒకవైపు ధరలు తగ్గుముఖం పట్టినా, మరోవైపు ఇరాన్ వ్యాఖ్యలు మార్కెట్ను కలవరపెడుతున్నాయి. ప్రపంచ చమురు రవాణాలో 20 శాతం వాటా కలిగిన అత్యంత కీలకమైన 'హార్ముజ్ జలసంధి'ని తాము మూసివేస్తూనే ఉంటామని ఇరాన్ కొత్త సుప్రీం లీడర్ మొజ్తబా ఖమేనీ తేల్చిచెప్పారు.
{{/usCountry}}ఈ ముప్పును ఎదుర్కొనేందుకు ఇప్పటికే అమెరికా తన వ్యూహాత్మక నిల్వల నుంచి 172 మిలియన్ బ్యారెళ్లను విడుదల చేసింది. అంతర్జాతీయ ఇంధన సంస్థ (IEA) కూడా 400 మిలియన్ బ్యారెళ్లను మార్కెట్లోకి వదిలింది. మరోవైపు ఇరాక్, కువైట్ లాంటి దేశాల్లో చమురు నిల్వ చేయడానికి స్థలం లేక ఉత్పత్తిని భారీగా తగ్గించేస్తున్నాయి. ఇరాక్ ఇప్పటికే రోజుకు 20 లక్షల బ్యారెళ్ల ఉత్పత్తిని నిలిపివేసిందని ఎస్ అండ్ పీ గ్లోబల్ ఎనర్జీ (S&P Global Energy) తన తాజా నివేదికలో వెల్లడించింది.
భారత్పై పడే ప్రభావం ఇదే
భారత్ తన చమురు అవసరాల్లో దాదాపు 90 శాతం దిగుమతులపైనే ఆధారపడుతోంది. కాబట్టి అంతర్జాతీయ మార్కెట్లో జరిగే ఏ చిన్న మార్పు అయినా మన దేశంపై తీవ్ర ప్రభావం చూపుతుంది.
ముడి చమురు ధర బ్యారెల్కు 1 డాలర్ పెరిగి, అది ఏడాది పాటు అలాగే ఉంటే.. భారత దిగుమతుల బిల్లు ఏకంగా ₹16,000 కోట్లు పెరుగుతుందని అంచనా. ఇది దేశ కరెంట్ ఖాతా లోటును (CAD) పెంచడమే కాకుండా ద్రవ్యోల్బణానికి దారితీస్తుంది. ఇప్పటికే ఈ షిప్పింగ్ అంతరాయాల వల్ల ముంబై సహా పలు నగరాల్లో వాణిజ్య ఎల్పీజీ (LPG) సిలిండర్ల కొరత ఏర్పడి రెస్టారెంట్లు తీవ్ర ఇబ్బందులు పడుతున్నాయి. చమురు ధరలు ఇలాగే ఉంటే రానున్న రోజుల్లో రవాణా, ఎరువులు, వంటగ్యాస్ ఖర్చులు పెరిగి సామాన్యుడి జేబుకు చిల్లు పడటం ఖాయం.