యుద్ధానికి 48 గంటల ముందే ఇరాన్ సంచలన ఆఫర్: అమెరికాకు ఆ 440 కిలోల యురేనియం ఇచ్చేస్తామన్నాం!

అమెరికా దాడికి కేవలం 48 గంటల ముందే ఇరాన్ ఒక భారీ ప్రతిపాదన చేసినట్లు ఆ దేశ విదేశాంగ మంత్రి అబ్బాస్ అరాగ్చీ వెల్లడించారు. తమ వద్ద ఉన్న 440 కిలోల యురేనియంను అప్పగించేందుకు సిద్ధమయ్యామని, అణు ఆయుధాలు తయారుచేసే ఉద్దేశం తమకు లేదని నిరూపించుకోవడానికే ఈ నిర్ణయం తీసుకున్నామని ఆయన స్పష్టం చేశారు.

మధ్యప్రాచ్యంలో యుద్ధ జ్వాలలు ఎగిసిపడటానికి కేవలం రెండు రోజుల ముందు, తెర వెనుక ఒక భారీ దౌత్య ప్రయత్నం జరిగినట్లు ఇరాన్ విదేశాంగ మంత్రి అబ్బాస్ అరాగ్చీ సంచలన విషయాలను బయటపెట్టారు. అమెరికాతో జరిగిన చర్చల్లో భాగంగా, ఇరాన్ తన వద్ద ఉన్న సుమారు 440 కిలోల అత్యంత శక్తివంతమైన యురేనియంను వదులుకోవడానికి సిద్ధపడిందని ఆయన వెల్లడించారు.

ఇరాన్ విదేశాంగ మంత్రి అబ్బాస్ అరాగ్చీ (REUTERS)

ఒమన్‌ మధ్యవర్తిత్వంతో రాయబారం

సీబీఎస్ (CBS) వార్తా సంస్థకు ఇచ్చిన ఇంటర్వ్యూలో అరాగ్చీ ఈ అంతర్గత విషయాలను పంచుకున్నారు. ఫిబ్రవరి 26న జెనీవాలో జరిగిన చర్చల సందర్భంగా ఈ ప్రతిపాదనను అమెరికా ముందుంచినట్లు ఆయన తెలిపారు. ఒమన్‌ దేశం మధ్యవర్తిగా వ్యవహరిస్తూ, అమెరికా వైస్ ప్రెసిడెంట్ జెడి వాన్స్‌కు ఈ డీల్ తాలూకు వివరాలను అందజేసిందని ఆయన పేర్కొన్నారు.

"మా అమెరికా ప్రతినిధులతో చర్చలు జరుపుతున్నప్పుడు, ఆ ఒప్పందంలో ఇరాన్ వద్ద ఉన్న 60 శాతం సుసంపన్నం చేసిన యురేనియం అంశం ప్రధానంగా ఉంది. ఆ మెటీరియల్‌ను డైల్యూట్ చేయడానికి (వీర్యీకరణ) లేదా తక్కువ శాతానికి తగ్గించడానికి మేము సిద్ధమని నేనే స్వయంగా ప్రతిపాదించాను" అని అరాగ్చీ వివరించారు.

అణు ఆయుధాలు వద్దు.. ఇరాన్ వాదన

ఈ ప్రతిపాదనను ఇరాన్ ఒక 'పెద్ద రాయితీ'గా అభివర్ణించింది. "ఇరాన్‌కు అణు ఆయుధాలు కావాలనే కోరిక ఎప్పటికీ లేదని, భవిష్యత్తులో కూడా ఉండదని నిరూపించుకోవడానికే మేము ఈ భారీ ఆఫర్ ఇచ్చాం" అని అరాగ్చీ స్పష్టం చేశారు. అయితే, ఇంతటి కీలక ప్రతిపాదన చేసినప్పటికీ ఉద్రిక్తతలు తగ్గకపోవడం గమనార్హం.

ప్రస్తుతానికి ఆ ఆఫర్ లేదు

ప్రస్తుతం ఆ 440 కిలోల యురేనియంను ఇచ్చేందుకు ఇరాన్ సిద్ధంగా ఉందా? అన్న ప్రశ్నకు అరాగ్చీ ప్రతికూలంగా స్పందించారు. "ప్రస్తుతానికి మా ముందు అలాంటి ప్రతిపాదన ఏదీ లేదు. అంతా భవిష్యత్తుపైనే ఆధారపడి ఉంటుంది. ఒకవేళ మున్ముందు అమెరికా లేదా ఇతర దేశాలతో చర్చలు జరిపితే, అప్పుడు ఏం చేయాలనేది నిర్ణయిస్తాం. కానీ ఇప్పటికైతే చర్చల ప్రసక్తే లేదు" అని ఆయన కుండబద్దలు కొట్టారు.

అమెరికా వెనక్కి తగ్గదు: ట్రంప్, వాన్స్

మరోవైపు, ఇరాన్‌పై జరిపిన సైనిక చర్యను అమెరికా అధ్యక్షుడు డోనాల్డ్ ట్రంప్ గట్టిగా సమర్థించుకుంటున్నారు. దాదాపు అర్ధ శతాబ్ద కాలంగా ఇరాన్ అమెరికాకు సమస్యలు సృష్టిస్తోందని, అందుకే ఈ చర్యలు అనివార్యమని ఆయన పేర్కొన్నారు. వైస్ ప్రెసిడెంట్ జెడి వాన్స్ కూడా ఇదే అభిప్రాయాన్ని వ్యక్తం చేశారు. "ఇరాన్ వద్ద అణు ఆయుధం ఉండకూడదన్న అధ్యక్షుడి నిర్ణయంతో నేను ఏకీభవిస్తున్నాను. మన దళాల భద్రత, విజయం కోసం అమెరికన్లంతా ప్రార్థించాలి" అని ఆయన పిలుపునిచ్చారు.

యుద్ధం ఆపే ఉద్దేశం తమకు లేదని, శత్రువులకు గుణపాఠం చెప్పే వరకు ఇది కొనసాగుతుందని ఇరాన్ విదేశాంగ మంత్రి స్పష్టం చేయడంతో మధ్యప్రాచ్యంలో పరిస్థితులు మరింత ఉత్కంఠగా మారాయి.

తరచుగా అడిగే ప్రశ్నలు (FAQ)

1. యుద్ధానికి ముందు ఇరాన్ అమెరికాకు ఇచ్చిన ఆఫర్ ఏమిటి?

తమ వద్ద ఉన్న 440 కిలోల యురేనియంను అప్పగించడం లేదా దాని గాఢతను తగ్గించడం (Dilute) చేస్తామని ఇరాన్ ప్రతిపాదించింది.

2. ఈ చర్చల్లో ఏ దేశం మధ్యవర్తిత్వం వహించింది?

ఒమన్‌ దేశం మధ్యవర్తిగా ఉండి ఈ ప్రతిపాదనలను అమెరికా వైస్ ప్రెసిడెంట్ జెడి వాన్స్‌కు చేరవేసింది.

3. ఇరాన్ ఈ ప్రతిపాదనను ఎందుకు చేసింది?

తమకు అణు ఆయుధాలను తయారు చేసే ఉద్దేశం లేదని అంతర్జాతీయ సమాజానికి నిరూపించుకోవడానికి ఇరాన్ ఈ నిర్ణయం తీసుకుంది.

4. ఇప్పుడు ఆ యురేనియం ఆఫర్ అందుబాటులో ఉందా?

లేదు. ప్రస్తుతానికి అమెరికాతో ఎలాంటి చర్చలు జరపడం లేదని, ఆ ఆఫర్ ఇప్పుడు వర్తించదని ఇరాన్ విదేశాంగ మంత్రి స్పష్టం చేశారు.

5. అమెరికా వైఖరి ఏమిటి?

ఇరాన్ అణు దేశంగా మారకూడదని, అందుకే వారిపై సైనిక చర్యలు అవసరమని ట్రంప్ ప్రభుత్వం భావిస్తోంది.