పీరియడ్స్ క్రమరహితంగా రావడం చాలా మంది మహిళలు ఎదుర్కొంటున్న ప్రధాన సమస్య. పీరియడ్స్ ఆలస్యం కాగానే ఏదో పెద్ద అనారోగ్యం ఉందనో లేదా కేవలం ఒత్తిడి వల్లే ఇలా జరుగుతుందనో సరిపెట్టుకోవడం సరైనది కాదు. మన శరీరంలోని అంతర్గత వ్యవస్థలో జరిగే చిన్నపాటి మార్పులు, ముఖ్యంగా హార్మోన్లు, విటమిన్ల అసమతుల్యత ఈ సమస్యకు మూలకారణం అవుతుంటాయి. ఈ అసలు లోపాలను గుర్తించకుండా ఎన్ని మందులు వాడినా ఫలితం తాత్కాలికమే. మీ నెలసరి క్రమం తప్పడానికి గల లోతైన కారణాలను, ఆహారపు అలవాట్లలో చేయాల్సిన మార్పులను ఇప్పుడు వివరంగా తెలుసుకుందాం.
పెరిగిన హార్మోన్ల సమస్యలు
గత దశాబ్ద కాలంతో పోలిస్తే ప్రస్తుతం తెలుగు రాష్ట్రాల్లోని పట్టణ, గ్రామీణ ప్రాంతాల్లో హార్మోన్ల సమస్యలు పెరిగాయని ఆరోగ్య గణాంకాలు చెబుతున్నాయి. పీసీఓఎస్ (PCOS), థైరాయిడ్ సమస్యలు గతంలో కంటే ఇప్పుడు యువతుల్లో ఎక్కువగా కనిపిస్తున్నాయి. దీనికి ప్రధాన కారణం మారుతున్న ఆహారపు అలవాట్లు, పెరిగిన సెడెంటరీ లైఫ్ స్టైల్. ఆహారంలో పోషకాలు తగ్గడం, ప్రాసెస్ చేసిన ఆహారం తీసుకోవడం వల్ల శరీరానికి అందాల్సిన కీలకమైన విటమిన్లు అందడం లేదు. ఫలితంగా రీప్రొడక్టివ్ సిస్టమ్ తన సహజ సిద్ధమైన పనితీరును కోల్పోతోంది. అందుకే, పీరియడ్స్ సమస్యను కేవలం ఒక శారీరక ఇబ్బందిగా చూడకుండా, అది మీ శరీరంలోని పోషక విలువల స్థితిని తెలిపే ఒక సూచికగా భావించాల్సిన అవసరం ఉంది.
కీలక హార్మోన్ల పాత్ర, అసమతుల్యత
స్త్రీ శరీరంలో నెలసరి క్రమాన్ని శాసించేవి ప్రధానంగా ఈస్ట్రోజెన్, ప్రొజెస్టెరాన్ హార్మోన్లు. ఇవి రెండూ సమతుల్యంగా ఉన్నప్పుడే గర్భాశయ పొర సరైన సమయంలో విచ్ఛిన్నమై రక్తస్రావం జరుగుతుంది. అయితే, ఈ హార్మోన్ల పనితీరును ఇతర హార్మోన్లు కూడా ప్రభావితం చేస్తాయి.
ముఖ్యంగా థైరాయిడ్ గ్రంథి విడుదల చేసే హార్మోన్లు తక్కువైనా (Hypothyroidism) లేదా ఎక్కువైనా (Hyperthyroidism) పీరియడ్స్ క్రమం తప్పుతాయి. థైరాయిడ్ సమస్య ఉన్నవారిలో నెలసరి మరీ తక్కువగా రావడం లేదా విపరీతమైన రక్తస్రావం కావడం వంటి లక్షణాలు కనిపిస్తాయి. అదేవిధంగా, శరీరంలో 'కార్టిసాల్' అనే ఒత్తిడి హార్మోన్ పెరిగినప్పుడు అది నేరుగా ఈస్ట్రోజెన్ ఉత్పత్తిపై ప్రభావం చూపుతుంది.
పీరియడ్స్ పై ప్రభావం చూపే విటమిన్ల లోపం
చాలామంది పీరియడ్స్ రాకపోతే కేవలం గర్భాశయ సమస్య అనుకుంటారు, కానీ విటమిన్ల పాత్ర ఇక్కడ చాలా కీలకం. ముఖ్యంగా విటమిన్-డి లోపం ప్రస్తుతం 80 శాతం మంది మహిళల్లో కనిపిస్తోంది. విటమిన్-డి కేవలం ఎముకలకే కాదు, అండం విడుదలయ్యే ప్రక్రియను (Ovulation) నియంత్రించడంలోనూ సహాయపడుతుంది.
{{/usCountry}}చాలామంది పీరియడ్స్ రాకపోతే కేవలం గర్భాశయ సమస్య అనుకుంటారు, కానీ విటమిన్ల పాత్ర ఇక్కడ చాలా కీలకం. ముఖ్యంగా విటమిన్-డి లోపం ప్రస్తుతం 80 శాతం మంది మహిళల్లో కనిపిస్తోంది. విటమిన్-డి కేవలం ఎముకలకే కాదు, అండం విడుదలయ్యే ప్రక్రియను (Ovulation) నియంత్రించడంలోనూ సహాయపడుతుంది.
{{/usCountry}}అలాగే, విటమిన్ బి12, ఫోలిక్ యాసిడ్ లోపం వల్ల రక్తహీనత ఏర్పడుతుంది. శరీరంలో రక్తం తక్కువగా ఉన్నప్పుడు, ప్రాణవాయువును కాపాడుకోవడానికి శరీరం సహజంగానే పీరియడ్స్ ప్రక్రియను నెమ్మదింపజేస్తుంది. దీనివల్ల పీరియడ్స్ ఆలస్యం కావడం లేదా చాలా తక్కువ రక్తస్రావం కావడం జరుగుతుంది. మెగ్నీషియం, జింక్ వంటి ఖనిజాల లోపం కూడా నెలసరి సమయంలో వచ్చే విపరీతమైన కడుపు నొప్పికి, మానసిక ఆందోళనకు కారణమవుతాయి.
ఆహారంలో చేయాల్సిన మార్పులు
నెలసరిని క్రమబద్ధీకరించడానికి ఆహారమే మొదటి ఔషధం. మీ ప్లేట్లో కాంప్లెక్స్ కార్బోహైడ్రేట్లు, అంటే దంపుడు బియ్యం, జొన్నలు, రాగులు వంటివి ఉండేలా చూసుకోవాలి. ఇవి రక్తంలోని చక్కెర స్థాయిలను స్థిరంగా ఉంచి హార్మోన్ల సమతుల్యతకు తోడ్పడతాయి.
అదేవిధంగా, మంచి కొవ్వులు (Healthy Fats) హార్మోన్ల ఉత్పత్తికి ముడిసరుకు వంటివి. బాదం, వాల్నట్స్, ఫ్ల్యాక్స్ సీడ్స్ (అవిసె గింజలు), గుమ్మడి గింజలను రోజువారీ ఆహారంలో చేర్చుకోవాలి. వీటిలో ఉండే ఒమేగా-3 ఫ్యాటీ యాసిడ్స్ హార్మోన్ల పనితీరును మెరుగుపరుస్తాయి. పీరియడ్స్ సమయంలో ఐరన్ ఎక్కువగా పోతుంది కాబట్టి, మునగాకు, పాలకూర వంటి ఆకుకూరలు, బెల్లం తీసుకోవడం వల్ల రక్తహీనత సమస్య నుంచి గట్టెక్కవచ్చు.
దూరంగా ఉండాల్సిన ఆహార పదార్థాలు
పీరియడ్స్ సమస్య ఉన్నవారు తెలుపు రంగులో ఉండే మైదా, పంచదార, ఉప్పును వీలైనంత తగ్గించాలి. ఇవి శరీరంలో ఇన్సులిన్ స్థాయిలను పెంచి, హార్మోన్ల అసమతుల్యతను తీవ్రం చేస్తాయి. కెఫిన్ ఎక్కువగా ఉండే కాఫీ, టీలు తీసుకోవడం వల్ల ఒత్తిడి హార్మోన్లు పెరుగుతాయి, ఇది నెలసరిపై ప్రతికూల ప్రభావం చూపుతుంది. ముఖ్యంగా ప్యాక్ చేసిన చిప్స్, కూల్ డ్రింక్స్, జంక్ ఫుడ్కు దూరంగా ఉండటం వల్ల శరీరంలోని ఇన్ఫ్లమేషన్ తగ్గి, పీరియడ్స్ క్రమబద్ధం కావడానికి అవకాశం ఉంటుంది.
నిపుణులు ఏమంటున్నారు?
ఆరోగ్య, పోషకాహార నిపుణుల అభిప్రాయం ప్రకారం, నెలసరి సమస్యలు అనేవి కేవలం మందులతో పరిష్కారమయ్యేవి కావు. జీవనశైలిలో మార్పులు, ముఖ్యంగా సరైన నిద్ర, పౌష్టికాహారం తీసుకోవడం వల్ల 70 శాతం సమస్యలు తగ్గుముఖం పడతాయి. వైద్య నిపుణులు చెబుతున్నదేమిటంటే, వరుసగా మూడు నెలల పాటు పీరియడ్స్ క్రమం తప్పినా లేదా అధిక రక్తస్రావం అవుతున్నా వెంటనే గైనకాలజిస్ట్ను సంప్రదించి రక్త పరీక్షలు చేయించుకోవడం అవసరం. ఇది హార్మోన్ల లోపాన్ని తొలిదశలోనే గుర్తించడానికి సహాయపడుతుంది.
ఇదొక హెచ్చరికగా గమనించాలి
పీరియడ్స్ క్రమరహితంగా ఉండటం అనేది మీ శరీరం ఇస్తున్న ఒక హెచ్చరిక సంకేతం. దీనిని నిర్లక్ష్యం చేయకుండా, మీ ఆహారపు అలవాట్లను ఒక్కసారి సమీక్షించుకోండి. విటమిన్-డి కోసం ప్రతిరోజూ కొద్దిసేపు ఎండలో ఉండటం, ఐరన్, ప్రోటీన్ అధికంగా ఉండే స్థానిక ఆహారాన్ని తీసుకోవడం ద్వారా మీ హార్మోన్ల ఆరోగ్యాన్ని కాపాడుకోవచ్చు. సరైన పోషణ, క్రమబద్ధమైన వ్యాయామం మీ నెలసరిని మళ్ళీ గాడిలో పెట్టగలవు. మీ ఆరోగ్యం మీ చేతుల్లోనే ఉందన్న విషయాన్ని మరువకండి.