మెక్డోవెల్స్, రాయల్ ఛాలెంజ్, యాంటిక్విటీ బ్లూ, మెక్డోవెల్స్ నంబర్ 1 సెలబ్రేషన్ రమ్ వంటి ప్రసిద్ధ బ్రాండ్లను తయారుచేసే యునైటెడ్ స్పిరిట్స్ (డియాజియో ఇండియా) కీలక నిర్ణయం తీసుకుంది. ఉత్పత్తులలో ఉపయోగించే ఫ్లేవర్లపై ఫుడ్ సేఫ్టీ అండ్ స్టాండర్డ్స్ అథారిటీ ఆఫ్ ఇండియా (FSSAI) లేవనెత్తిన అభ్యంతరాల నేపథ్యంలో, తమ మద్యం బ్రాండ్ల తయారీ విధానాన్ని (Formula) మార్చుకోవడానికి అంగీకరించింది.
"మా ఉత్పత్తులు ఎల్లప్పుడూ అత్యున్నత భద్రతా, నాణ్యతా ప్రమాణాలకు అనుగుణంగానే ఉంటాయి. నిబంధనలపై ఎఫ్ఎస్ఎస్ఏఐతో చర్చలు జరిపాం. వారి నూతన నిబంధనలకు అనుగుణంగా మార్పులు చేసేందుకు తగిన చర్యలు చేపట్టాం" అని యునైటెడ్ స్పిరిట్స్ స్పష్టం చేసింది.
వివాదాస్పద ఫ్లేవర్లను తొలగించడం లేదా బాటిళ్ల లేబుళ్లపై వాటి వివరాలను స్పష్టంగా పేర్కొనడం వంటి చర్యలు చేపడుతోంది. మరోవైపు మహారాష్ట్ర ప్రభుత్వ విక్రయాల నిషేధంపై కంపెనీ బొంబాయి హైకోర్టును ఆశ్రయించింది. ప్రసుతం మహారాష్ట్రలో ఉన్న పాత నిల్వలను విక్రయించుకోవడానికి కంపెనీకి 90 రోజుల సమయం లభించింది.
అసలు వివాదం ఏమిటి?
ఈ వివాదం జులై నెలలో ప్రారంభమైంది. డియాజియోతో పాటు మోహన్ మీకిన్ వంటి ప్రముఖ మద్యం తయారీ సంస్థలకు ఎఫ్ఎస్ఎస్ఏఐ నోటీసులు జారీ చేసింది. రమ్, బ్రాందీ, జిన్, విస్కీ, వైన్, బీర్లలో సహజసిద్ధమైన రుచి, సువాసనల కోసం కృత్రిమ ఫ్లేవర్లు వాడుతున్నారని నిరోధక సంస్థ ఆరోపించింది. దీనితో పాటు, పీపాలో (Barrels) మగ్గబెట్టిన సమయానికి సంబంధించి కూడా లేబుళ్లపై తప్పుదోవ పట్టించే ప్రకటనల ఇస్తున్నారని పేర్కొంది.
"ఆర్టిఫిషియల్ ఫ్లేవర్ (రమ్)" అని లేబుల్ వేయడంపై ఎఫ్ఎస్ఎస్ఏఐ తీవ్రంగా అభ్యంతరం తెలిపింది. రమ్ రుచి అనేది సహజసిద్ధమైన పదార్థాలు, పులియబెట్టడం (Fermentation), మగ్గబెట్టడం (Maturation) ద్వారా మాత్రమే రావాలి తప్ప, కృత్రిమ రసాయనాల ద్వారా రాకూడదని స్పష్టం చేసింది. ఈ వ్యవహారంపై బొంబాయి హైకోర్టు విచారణ జరిపి, స్పందన తెలియజేయాలని కేంద్రాన్ని ఆదేశించింది.
అయితే, భారతదేశంలో భారీ స్థాయిలో మద్యం ఉత్పత్తి జరుగుతున్నందున, దశాబ్దాలుగా ఉడకబెట్టిన బారెళ్లలో సుదీర్ఘకాలం మగ్గబెట్టడం ఆర్థికంగా సాధ్యపడదని తయారీదారులు వాదిస్తున్నారు. తాము వాడే ఫ్లేవర్లు 2018 నాటి ఎఫ్ఎస్ఎస్ఏఐ నిబంధనలు, బిఐఎస్ (BIS) నిబంధనలకు కట్టుబడే ఉన్నాయని పేర్కొంటున్నారు.
పరిశ్రమపై పడనున్న తీవ్ర ప్రభావం
{{/usCountry}}అయితే, భారతదేశంలో భారీ స్థాయిలో మద్యం ఉత్పత్తి జరుగుతున్నందున, దశాబ్దాలుగా ఉడకబెట్టిన బారెళ్లలో సుదీర్ఘకాలం మగ్గబెట్టడం ఆర్థికంగా సాధ్యపడదని తయారీదారులు వాదిస్తున్నారు. తాము వాడే ఫ్లేవర్లు 2018 నాటి ఎఫ్ఎస్ఎస్ఏఐ నిబంధనలు, బిఐఎస్ (BIS) నిబంధనలకు కట్టుబడే ఉన్నాయని పేర్కొంటున్నారు.
పరిశ్రమపై పడనున్న తీవ్ర ప్రభావం
{{/usCountry}}ఈ నిబంధనల అమలు కేవలం ఒక కంపెనీకే కాకుండా, దేశీయ మద్యం పరిశ్రమ మొత్తానికీ పెద్ద సమస్యగా మారే అవకాశం ఉంది. భారతదేశంలో విస్కీ, బ్రాందీ, రమ్ వార్షిక విక్రయాలు దాదాపు 43.2 కోట్ల కేసులు (సుమారు 173 కోట్ల లీటర్ల మద్యం) వరకు ఉంటాయి.
"భారతదేశంలో ఒకేసారి ఇన్ని కోట్ల లీటర్ల మద్యాన్ని బారెళ్లలో మగ్గబెట్టేంత మౌలిక సదుపాయాలు, ముడిసరుకు నిల్వలు లేవు. రాత్రికి రాత్రే సహజ సిద్ధమైన మగ్గిన స్పిరిట్ను ఉత్పత్తి చేయడం అసాధ్యం" అని క్యాండల్ స్పిరిట్స్ మేనేజింగ్ డైరెక్టర్ సిద్ధార్థ్ బెనర్జీ వ్యాఖ్యానించారు.
మద్యం తయారీ విధానాన్ని బలవంతంగా మారిస్తే, దశాబ్దాలుగా ప్రజలకు అలవాటైన రుచి మారిపోయి, అమ్మకాలపై ప్రభావం చూపుతుందని నిపుణులు ఆందోళన వ్యక్తం చేస్తున్నారు.
పెరగనున్న ఉత్పత్తి వ్యయం
సాధారణంగా భారతదేశంలో ధాన్యాల (విరిగిన బియ్యం) నుంచి తయారుచేసే ఎక్స్ట్రా న్యూట్రల్ ఆల్కహాల్ (ENA) లీటరు ధర రూ. 65 వరకు ఉంటుంది. అదే కనీసం ఒక ఏడాది పాటు బారెల్లో మగ్గబెట్టిన మెచ్యూర్డ్ మాల్ట్ స్పిరిట్ (MMS) లీటరు ధర రూ. 200 నుంచి రూ. 250 వరకు ఉంటుంది.
ఇప్పుడు కృత్రిమ ఫ్లేవర్లను తీసేసి సహజమైన మాల్ట్ స్పిరిట్ను వాడాల్సి వస్తే, తయారీ వ్యయం మూడింతలు పెరుగుతుంది. దీనివల్ల మధ్య తరగతి వినియోగదారులు ఎక్కువగా కొనుగోలు చేసే రాయల్ ఛాలెంజ్, యాంటిక్విటీ వంటి బ్రాండ్ల ధరలు భారీగా పెరిగే ప్రమాదం ఉంది. ఒకవేళ ధరలు పెంచడానికి రాష్ట్ర ఎక్సైజ్ శాఖలు అనుమతించకపోతే, కంపెనీలకు తీవ్ర నష్టాలు తప్పవు. ఇది దేశీయ మద్యం మార్కెట్లో తీవ్ర మార్పులకు దారితీసే అవకాశం కనిపిస్తోంది.