అంతర్జాతీయ ఇంధన మార్కెట్లో కీలకమైన హార్ముజ్ జలసంధి (Strait of Hormuz) వద్ద నెలకొన్న ప్రతిష్టంభన కొంత మేర తొలగింది. సుమారు రెండు నెలలుగా నిలిచిపోయిన చమురు నౌకల రాకపోకలకు ఇరాన్ అనుమతించడంతో అంతర్జాతీయ మార్కెట్లో క్రూడాయిల్ ధరలు గురువారం స్వల్పంగా తగ్గుముఖం పట్టాయి. సుమారు 30 నౌకలు ఈ జలసంధిని దాటినట్లు ఇరాన్ అధికారిక మీడియా వెల్లడించడంతో ఇన్వెస్టర్లలో నెలకొన్న ఆందోళనలు కాస్త సద్దుమణిగాయి.
స్వల్పంగా తగ్గిన చమురు ధరలు
గురువారం ట్రేడింగ్లో బ్రెంట్ క్రూడ్ ఫ్యూచర్స్ బ్యారెల్కు 73 సెంట్లు (0.7%) తగ్గి 104.90 డాలర్ల వద్ద ముగిసింది. ఒకానొక దశలో ఇది 107.13 డాలర్ల గరిష్ట స్థాయిని తాకినప్పటికీ, ఇరాన్ సానుకూల నిర్ణయంతో ధరలు దిగివచ్చాయి. అటు అమెరికాకు చెందిన వెస్ట్ టెక్సాస్ ఇంటర్మీడియట్ (WTI) కూడా 20 సెంట్లు తగ్గి 100.82 డాలర్ల వద్ద స్థిరపడింది. అమెరికాలో వడ్డీ రేట్లు పెరిగే అవకాశం ఉందన్న వార్తలు, అధిక ఇంధన ధరల వల్ల ద్రవ్యోల్బణం పెరగవచ్చన్న భయాలు కూడా ధరల తగ్గుదలకు కారణంగా కనిపిస్తున్నాయి.
చైనాకు ఊరట.. భారత్పై ప్రభావం ఏమిటి?
ఇరాన్ తన వ్యూహాత్మక భాగస్వామి అయిన చైనాకు చెందిన నౌకల రాకపోకలకు ప్రాధాన్యత ఇస్తోంది. రెండు మిలియన్ బ్యారెళ్ల ఇరాకీ క్రూడాయిల్తో వెళ్తున్న చైనా సూపర్ ట్యాంకర్, సుమారు రెండు నెలల నిరీక్షణ తర్వాత జలసంధిని దాటగలిగింది. ఇరాన్-చైనా దేశాల మధ్య కుదిరిన 'మేనేజ్మెంట్ ప్రోటోకాల్' ఇందుకు మార్గం సుగమం చేసింది.
అంతర్జాతీయంగా చమురు ధరలు తగ్గడం భారత్ వంటి దిగుమతులపై ఆధారపడే దేశాలకు శుభవార్త. ముడి చమురు ధరలు ఒక డాలర్ తగ్గినా, అది భారత రూపాయి విలువను స్థిరీకరించడానికి, దేశీయంగా పెట్రోల్, డీజిల్ ధరలు పెరగకుండా అడ్డుకోవడానికి తోడ్పడుతుంది. అయితే, ప్రస్తుత ధరలు ఇంకా వంద డాలర్ల పైన ఉండటం వల్ల ద్రవ్యోల్బణ ముప్పు పొంచే ఉంది.
ఉద్రిక్తతల నీడలో యూఏఈ తీరం
ధరలు తగ్గుముఖం పట్టినప్పటికీ, భద్రతా పరమైన ఆందోళనలు ఇంకా తొలగిపోలేదు. యునైటెడ్ అరబ్ ఎమిరేట్స్ (UAE) తూర్పు తీరంలో లంగరు వేసి ఉన్న ఒక నౌకను గుర్తుతెలియని వ్యక్తులు స్వాధీనం చేసుకున్నట్లు బ్రిటీష్ మిలిటరీ వెల్లడించింది. ఫుజైరా (Fujairah) ఓడరేవుకు ఈశాన్యంగా 70 కిలోమీటర్ల దూరంలో ఈ ఘటన జరిగింది. ప్రస్తుతం ఆ నౌక ఇరాన్ జలాల వైపు వెళ్తున్నట్లు సమాచారం. ఈ ప్రాంతంలో నౌకలపై దాడులు, కిడ్నాప్లు నిత్యకృత్యం కావడంతో ఇన్వెస్టర్లు అప్రమత్తంగా ఉన్నారు.
సరఫరా కొరత తప్పదా?
{{/usCountry}}ధరలు తగ్గుముఖం పట్టినప్పటికీ, భద్రతా పరమైన ఆందోళనలు ఇంకా తొలగిపోలేదు. యునైటెడ్ అరబ్ ఎమిరేట్స్ (UAE) తూర్పు తీరంలో లంగరు వేసి ఉన్న ఒక నౌకను గుర్తుతెలియని వ్యక్తులు స్వాధీనం చేసుకున్నట్లు బ్రిటీష్ మిలిటరీ వెల్లడించింది. ఫుజైరా (Fujairah) ఓడరేవుకు ఈశాన్యంగా 70 కిలోమీటర్ల దూరంలో ఈ ఘటన జరిగింది. ప్రస్తుతం ఆ నౌక ఇరాన్ జలాల వైపు వెళ్తున్నట్లు సమాచారం. ఈ ప్రాంతంలో నౌకలపై దాడులు, కిడ్నాప్లు నిత్యకృత్యం కావడంతో ఇన్వెస్టర్లు అప్రమత్తంగా ఉన్నారు.
సరఫరా కొరత తప్పదా?
{{/usCountry}}అంతర్జాతీయ ఇంధన సంస్థ (IEA) హెచ్చరికల ప్రకారం.. ఈ ఏడాది ప్రపంచవ్యాప్తంగా చమురు సరఫరా కంటే డిమాండ్ ఎక్కువగా ఉండే అవకాశం ఉంది. అమెరికాలో కూడా ముడి చమురు నిల్వలు 4.3 మిలియన్ బ్యారెళ్లు తగ్గి 452.9 మిలియన్ బ్యారెళ్లకు చేరుకున్నాయి.
"నౌకల రాకపోకలు పెరగడం వల్ల మార్కెట్ సెంటిమెంట్లో మార్పు వచ్చిన మాట వాస్తవమే. కానీ, ఇది ధరలను భారీగా తగ్గించడానికి సరిపోదు. చమురు నిల్వలు వేగంగా హరించుకుపోతుండటం ఆందోళనకరమైన విషయం" అని పీవీఎం ఆయిల్ మార్కెట్ విశ్లేషకుడు టామస్ వర్గా అభిప్రాయపడ్డారు.
పశ్చిమ దేశాలు, ఇరాన్ మధ్య నెలకొన్న ఉద్రిక్తతలు పూర్తిగా సద్దుమణిగితే తప్ప, చమురు ధరలు సామాన్యుడికి అందుబాటులోకి వచ్చే అవకాశం కనిపించడం లేదు.
తరచుగా అడిగే ప్రశ్నలు (FAQs)
1. చమురు ధరలు అకస్మాత్తుగా తగ్గడానికి కారణమేమిటి?
ప్రపంచ చమురు రవాణాలో కీలకమైన హార్ముజ్ జలసంధి గుండా 30 నౌకల ప్రయాణానికి ఇరాన్ అనుమతించడమే ఇందుకు ప్రధాన కారణం. సరఫరాలో అడ్డంకులు తొలుగుతాయన్న ఆశతో ధరలు స్వల్పంగా తగ్గాయి.
2. హార్ముజ్ జలసంధి ఎందుకు అంత కీలకం?
ప్రపంచవ్యాప్తంగా రవాణా అయ్యే చమురులో దాదాపు ఐదో వంతు ఈ జలసంధి గుండానే వెళ్తుంది. ఇది పర్షియన్ గల్ఫ్, ఒమన్ గల్ఫ్ మధ్య ఉన్న సన్నని సముద్ర మార్గం. ఇక్కడ ఉద్రిక్తతలు తలెత్తితే ప్రపంచ దేశాల్లో ఇంధన సంక్షోభం ఏర్పడుతుంది.
3. ధరల తగ్గుదల భారత్కు ఎలా ఉపయోగపడుతుంది?
భారత్ తన చమురు అవసరాలలో 80% పైగా దిగుమతుల ద్వారానే తీర్చుకుంటుంది. అంతర్జాతీయంగా క్రూడాయిల్ ధరలు తగ్గితే, రూపాయి విలువ పడిపోకుండా ఉంటుంది మరియు దేశీయ మార్కెట్లో నిత్యావసరాల ధరలు అదుపులో ఉంటాయి.
4. ఐఈఏ (IEA) తాజా నివేదిక ఏమి చెబుతోంది?
ముడి చమురు నిల్వలు మునుపెన్నడూ లేనంత వేగంగా తగ్గిపోతున్నాయని, ఈ ఏడాది డిమాండ్కు సరిపడా సరఫరా ఉండకపోవచ్చని ఇంటర్నేషనల్ ఎనర్జీ ఏజెన్సీ హెచ్చరించింది.