గురు పౌర్ణిమ.. గురువును కాదు, గురుతత్త్వాన్ని ఆరాధించే మహాపర్వం!

ఆషాఢ పౌర్ణిమ రోజున జరుపుకునే గురుపౌర్ణిమ కేవలం ఒక పండుగ మాత్రమే కాదు, గురుపరంపర, వేదవ్యాస మహర్షి, శాస్త్ర సంప్రదాయానికి కృతజ్ఞతలు తెలిపే పవిత్ర ఆధ్యాత్మిక దినం. ఉపనిషత్తుల ప్రకారం శ్రోత్రియుడు (శాస్త్రజ్ఞానం కలవాడు), బ్రహ్మనిష్ఠుడు (బ్రహ్మజ్ఞానంలో స్థిరుడైనవాడు) మాత్రమే నిజమైన సద్గురువు.

ఆషాఢ పౌర్ణిమ సనాతన ధర్మంలో అత్యంత పవిత్రమైన దినం. ఈ రోజు మనం జరుపుకునేది కేవలం ఒక పండుగ కాదు; మన జీవితానికి వెలుగునిచ్చిన గురుతత్త్వాన్ని స్మరించుకునే ఆధ్యాత్మిక మహోత్సవం. అందుకే ఈ పవిత్ర దినాన్ని గురుపౌర్ణిమ లేదా వ్యాసపౌర్ణిమ అని పిలుస్తారు.

గురు పౌర్ణిమ.. గురువును కాదు, గురుతత్త్వాన్ని ఆరాధించే మహాపర్వం

నేటి కాలంలో గురువు అనే పదానికి అనేక అపార్థాలు ఏర్పడ్డాయి. ఎవరు రెండు మాటలు చెప్పినా, ఎవరు ఆశ్రమం స్థాపించినా, ఎవరు వేలాది మంది అనుచరులను కూడగట్టినా వారందరినీ గురువులుగా భావించే పరిస్థితి ఏర్పడింది. కానీ సనాతన ధర్మం అటువంటి ప్రమాణాన్ని ఎక్కడా అంగీకరించలేదు అని బ్రహ్మశ్రీ చిలకమర్తి ప్రభాకర్ చక్రవర్తి శర్మ తెలిపారు.

ఉపనిషత్తులు గురువు యొక్క నిజమైన లక్షణాన్ని స్పష్టంగా ప్రకటిస్తున్నాయి—

“తద్విజ్ఞానార్థం స గురుమేవాభిగచ్ఛేత్ సమిత్పాణిః శ్రోత్రియం బ్రహ్మనిష్ఠమ్”

— ముండకోపనిషత్ (1.2.12)

ఈ ఒక్క మంత్రం గురుత్వానికి శాశ్వత ప్రమాణాన్ని నిర్దేశిస్తుంది.

శ్రోత్రియుడు అంటే గురుపరంపర ద్వారా వేదాంతశాస్త్రాన్ని సంపూర్ణంగా అభ్యసించినవాడు. బ్రహ్మనిష్ఠుడు అంటే ఆ శాస్త్రంలో చెప్పిన బ్రహ్మసత్యాన్ని తన జీవితంలో ప్రత్యక్షంగా అనుభవించి, దానిలో స్థిరంగా నిలిచినవాడు.

శాస్త్రజ్ఞానం లేనివాడు గురువు కాలేడు. బ్రహ్మనిష్ఠ లేనివాడు కూడా సద్గురువు కాలేడు.

అందువల్ల గురు పౌర్ణిమ రోజున మనం వ్యక్తులను కాదు, శాస్త్ర సంప్రదాయాన్ని నమస్కరించాలి.

ఈ పవిత్ర దినాన్ని వ్యాసపౌర్ణిమ అని పిలవడానికి కారణం, వేదాలను నాలుగు భాగాలుగా విభజించి, మహాభారతం, బ్రహ్మసూత్రాలు, పురాణాల ద్వారా సనాతన ధర్మ జ్ఞానాన్ని ప్రపంచానికి అందించిన జగద్గురు శ్రీ వేదవ్యాస మహర్షి పట్ల కృతజ్ఞతను వ్యక్తం చేయడమే.

మనం ఈ రోజు చదువుతున్న వేదం, ఉపనిషత్తులు, గీత, పురాణాలు ఇవన్నీ వ్యాస మహర్షి మహోన్నత కృషి ఫలితమే.

అందువల్ల గురు పూజకు ముందు వ్యాసపూజ చేయడం భారతీయ గురుపరంపరలో వేల సంవత్సరాలుగా కొనసాగుతున్న పవిత్ర సంప్రదాయం అని బ్రహ్మశ్రీ చిలకమర్తి ప్రభాకర్ చక్రవర్తి శర్మ తెలిపారు.

గురువు అంటే ఎవరు?

సంప్రదాయంలో ప్రసిద్ధమైన నిర్వచనం

గు అంటే అజ్ఞానాంధకారం.

రు అంటే ఆ చీకటిని తొలగించేవాడు.

అజ్ఞానాన్ని తొలగించి ఆత్మజ్ఞానాన్ని వెలిగించేవాడే గురువు.

గురువు అంటే కేవలం మంత్రం చెప్పేవాడు కాదు.

గురువు అంటే కేవలం అద్భుతాలు చూపేవాడు కాదు.

గురువు అంటే కేవలం పెద్ద ఆశ్రమం కలవాడు కాదు.

శిష్యుని అహంకారాన్ని తొలగించి, శాస్త్రమార్గంలో నిలబెట్టి, పరబ్రహ్మ తత్త్వాన్ని బోధించేవాడే నిజమైన సద్గురు.

స్వాధ్యాయం సరిపోదా?

ఈ కాలంలో పుస్తకాలు ఉన్నాయి.. అయితే గురువు ఎందుకు?

దీనికి శ్రీకృష్ణ పరమాత్మే సమాధానం చెప్పారు.

“తద్విద్ధి ప్రణిపాతేన పరిప్రశ్నేన సేవయా”

— భగవద్గీత 4.34

శాస్త్రజ్ఞానం పొందడానికి మూడు మెట్లు అవసరం—

* వినయం (ప్రణిపాతం)

* జిజ్ఞాసతో ప్రశ్నించడం (పరిప్రశ్న)

* సేవ (సేవ)

పుస్తకం సమాచారం ఇస్తుంది. గురువు సందేహాన్ని తొలగిస్తాడు.

పుస్తకం చదవడం వల్ల పాండిత్యం రావచ్చు. గురుముఖంగా వినడం వల్ల ఆత్మజ్ఞానం వికసిస్తుంది అని బ్రహ్మశ్రీ చిలకమర్తి ప్రభాకర్ చక్రవర్తి శర్మ తెలిపారు.

గురుభక్తి అంటే వ్యక్తి పూజ కాదు

శ్వేతాశ్వతరోపనిషత్తు ఇలా చెబుతుంది—

“యస్య దేవే పరా భక్తిః యథా దేవే తథా గురౌ”

దేవునిపై ఉన్న భక్తిలాగే గురువుపై కూడా శ్రద్ధ ఉండాలి.

అయితే అది శాస్త్రసమ్మతమైన సద్గురువుపట్ల మాత్రమే వర్తిస్తుంది.

సనాతన ధర్మం ఎప్పుడూ అంధభక్తిని కాదు, వివేకసహితమైన గురుభక్తిని బోధించింది.

గురుపౌర్ణిమ మనకు చెప్పే శాశ్వత సందేశం

గురుపౌర్ణిమ రోజున కేవలం పుష్పాలు సమర్పించడం సరిపోదు.

* గురువును శాస్త్రప్రమాణంతో గుర్తించాలి.

* వ్యాస మహర్షిని స్మరించాలి.

* ఉపనిషత్తులను అధ్యయనం చేయాలి.

* భగవద్గీతను ఆచరించాలి.

* గురువాక్యాన్ని జీవితంలో నిలబెట్టాలి.

అదే నిజమైన గురుపూజ.

ఈ సందర్భంగా ప్రతి సాధకుడు తనను తాను ఒక ప్రశ్న అడగాలి—

“నేను గురువును వెతుకుతున్నానా? లేక నిజాన్ని వెతుకుతున్నానా?”

ఎందుకంటే నిజాన్ని వెతికే వాడికి సద్గురువు తప్పక లభిస్తాడు.

గురు పౌర్ణిమ అనేది వ్యక్తుల మహిమను గానం చేసే రోజు కాదు. గురుపరంపరను, వ్యాస మహర్షిని, ఉపనిషత్తులను, శాస్త్రాన్ని, బ్రహ్మజ్ఞానాన్ని నమస్కరించే పవిత్ర దినం. గురువు మనల్ని తనవద్దకు బంధించడు. పరమాత్మవద్దకు నడిపిస్తాడు. శాస్త్రం చెప్పిన ప్రమాణంతో సద్గురువును ఆశ్రయించి, వినయంతో శ్రవణ–మనన–నిదిధ్యాసనాలను ఆచరించినవారికే గురుపౌర్ణిమ యొక్క నిజమైన ఫలం లభిస్తుంది అని బ్రహ్మశ్రీ చిలకమర్తి ప్రభాకర్ చక్రవర్తి శర్మ తెలిపారు.

వ్యాసాయ విష్ణురూపాయ వ్యాసరూపాయ విష్ణవే ।

నమో వై బ్రహ్మనిధయే వాసిష్ఠాయ నమో నమః ॥

గురుకృపా కటాక్షం సర్వేషాం భవతు.

బ్రహ్మశ్రీ చిలకమర్తి ప్రభాకర్ చక్రవర్తి శర్మ