శబరిమల ఆలయం వద్ద భక్తుల రద్దీని సరిగా నియంత్రించలేకపోయిన ట్రావన్కోర్ దేవస్వం బోర్డు (TDB)పై కేరళ హైకోర్టు తీవ్రంగా మండిపడింది. వసతి, పారిశుద్ధ్యం, తాగునీరు, రద్దీ నిర్వహణ వంటి కీలక అంశాల్లో వెంటనే మెరుగుదల చర్యలు చేపట్టాలని బోర్డును ఆదేశించింది. కోర్టు ఆదేశాలతో నూతనంగా బాధ్యతలు స్వీకరించిన TDB ఛైర్మన్ కె. జయకుమార్ కూడా ఏర్పాట్లలో జాప్యాన్ని అంగీకరించారు. రికార్డు స్థాయిలో తరలివచ్చిన భక్తులతో ఆలయ ప్రాంగణంలో గందరగోళం ఏర్పడడంపై హైకోర్టు ప్రధానంగా ఆందోళన వ్యక్తం చేసింది.
అసలేం జరిగింది? నివేదికలపై కోర్టు వ్యాఖ్యలు
నవంబర్ 16న వార్షిక మండల-మకరవిళక్కు యాత్ర కోసం ఆలయం తలుపులు తెరిచిన తర్వాత 48 గంటల్లోనే దాదాపు 2 లక్షల మంది భక్తులు తరలిరావడంతో పరిస్థితి అదుపు తప్పిందని జస్టిస్ రాజా విజయరాఘవన్ V, జస్టిస్ KV జయకుమార్ లతో కూడిన ధర్మాసనం పేర్కొంది.
గంటల కొద్దీ నిరీక్షణ: భక్తులు ఆహారం, తాగునీరు లేకుండా గంటల తరబడి క్యూలలో నిలబడాల్సి వచ్చిందని పిటిషనర్లు కోర్టు దృష్టికి తీసుకువచ్చారు. ముఖ్యంగా పవిత్రమైన 18 మెట్ల వద్ద రద్దీ నిర్వహణ పూర్తిగా విఫలమైందని తెలిపారు.
సమన్వయ లోపం: శబరిమల ట్రావన్కోర్ దేవస్వం బోర్డు (TDB), పోలీసులతో సహా వివిధ శాఖల అధికారుల మధ్య సమన్వయం లేకపోవడం వల్లే ఇంత భారీ రద్దీ ఏర్పడిందని ధర్మాసనం ఎత్తి చూపింది.
ముందు జాగ్రత్తలు ఏవీ? "చాలా ముఖ్యమైన పనులు ఆరు నెలల ముందే పూర్తి కావాలి కదా" అని కోర్టు ప్రశ్నించింది. ఒకేసారి ఇంత మంది భక్తులను ఆలయ ప్రాంతంలోకి ఎలా అనుమతించారని నిలదీసింది.
తప్పు ఒప్పుకున్న TDB ఛైర్మన్
హైకోర్టు లేవనెత్తిన ఆందోళనలతో ఏకీభవిస్తున్నట్లు నూతనంగా నియమితులైన TDB ఛైర్మన్ కె. జయకుమార్ స్థానిక మీడియాతో మాట్లాడుతూ అంగీకరించారు. "నిజంగానే ఏర్పాట్లు ఆరు నెలల ముందే మొదలు పెట్టాల్సింది" అని ఆయన అన్నారు.
రెండు కారణాలు: మంగళవారం నాటి గందరగోళానికి రెండు ప్రధాన కారణాలు ఉన్నాయని జయకుమార్ వివరించారు. 1. గత కౌన్సిల్ కొన్ని నిర్ణయాలు తీసుకున్నా, వాటిని మధ్యలో ఎవరూ అమలు చేయలేదు. 2. యాత్ర తొలి రెండు రోజుల్లోనే ఇంత మంది భక్తులు వస్తారని అసలు ఊహించలేదు.
{{/usCountry}}రెండు కారణాలు: మంగళవారం నాటి గందరగోళానికి రెండు ప్రధాన కారణాలు ఉన్నాయని జయకుమార్ వివరించారు. 1. గత కౌన్సిల్ కొన్ని నిర్ణయాలు తీసుకున్నా, వాటిని మధ్యలో ఎవరూ అమలు చేయలేదు. 2. యాత్ర తొలి రెండు రోజుల్లోనే ఇంత మంది భక్తులు వస్తారని అసలు ఊహించలేదు.
{{/usCountry}}భక్తులకు భరోసా: అయితే, ఏ భక్తుడూ దర్శనం చేసుకోకుండా వెనక్కి వెళ్లాల్సిన పరిస్థితి రాదని ఆయన భరోసా ఇచ్చారు.
కోర్టు ఆదేశాలు: ఇక పకడ్బందీ చర్యలు తప్పవు
పిటిషన్లలోని అంశాలను పరిగణలోకి తీసుకున్న కోర్టు.. నిత్యావసర సేవల కొరత తీవ్రంగా ఉందని గుర్తించింది. దీనిపై బోర్డుకు కొన్ని కీలక ఆదేశాలు జారీ చేసింది.
మెరుగైన రద్దీ నియంత్రణ: భక్తులందరినీ ఒకేసారి కాకుండా, వారిని వేర్వేరు సెక్షన్లుగా విభజించి, దశలవారీగా పంపాలని హైకోర్టు సూచించింది.
పారిశుద్ధ్యం: నీలక్కల్ నుంచి సన్నిధానం వరకు అదనంగా పర్యావరణ అనుకూలమైన బయో-టాయిలెట్లను ఏర్పాటు చేయాలని ఆదేశించింది. పరిశుభ్రతను నిర్వహించడానికి ప్రతి టాయిలెట్ యూనిట్కు ఒక ప్రత్యేక అటెండెంట్ ఉండేలా చూడాలని స్పష్టం చేసింది.
ఆన్లైన్ రిజర్వేషన్: సన్నిధానంలో అందుబాటులో ఉన్న 423 గదుల్లో, 200 గదులను ప్రత్యేకంగా ఆన్లైన్ బుకింగ్ కోసం రిజర్వ్ చేయాలి. దీనివల్ల పారదర్శకత, సమాన అవకాశం లభిస్తుందని కోర్టు పేర్కొంది.
తాగునీరు: సన్నిధానం, పంబ, అలాగే నడక మార్గంలో భక్తులకు సురక్షితమైన, నిరంతరాయ తాగునీటి సరఫరా ఉండేలా అధికారులు చర్యలు తీసుకోవాలి.
ప్రతిపక్షం ఆరోపణలు
వార్షిక యాత్రకు ముందు రాష్ట్ర ప్రభుత్వం, TDB ఎలాంటి ముందస్తు సన్నాహాలు చేయకపోవడమే ఈ పరిస్థితికి కారణమని ప్రతిపక్ష నేత వీడీ సతీశన్ విమర్శించారు. భక్తులు 10-15 గంటలు క్యూలలో నిలబడాల్సి వచ్చిందని, రద్దీని నియంత్రించడానికి ఎవరూ లేరని ఆరోపించారు. "కనీసం తాగునీరు, టాయిలెట్లకు నీరు కూడా లేదు. సన్నాహక పనులను పూర్తిగా విస్మరించి ప్రభుత్వం ఉద్దేశపూర్వకంగా యాత్రకు అంతరాయం కలిగించింది" అని ఆయన తీవ్ర ఆరోపణలు చేశారు.
(PTI అందించిన సమాచారంతో)