ఉత్తరప్రదేశ్ రాజకీయాల్లో కీలక కుటుంబానికి చెందిన ప్రతీక్ యాదవ్ (ములాయం సింగ్ యాదవ్ కుమారుడు) ఆకస్మిక మరణం దేశవ్యాప్తంగా చర్చనీయాంశమైంది. బుధవారం తెల్లవారుజామున ఆయన తుదిశ్వాస విడిచిన సంగతి తెలిసిందే. అయితే, ఆరోగ్యంగా కనిపించే ప్రతీక్ ఒక్కసారిగా ఎలా మరణించారనే సందేహాలకు తాజా పోస్ట్మార్టం నివేదిక సమాధానమిచ్చింది. 'హిందుస్థాన్ టైమ్స్' సేకరించిన సమాచారం ప్రకారం.. ఆయన మరణానికి ప్రధాన కారణం ఊపిరితిత్తుల్లో భారీగా రక్తం గడ్డకట్టడమే (Massive Pulmonary Thromboembolism).
మరణానికి దారితీసిన 'పల్మనరీ థ్రోంబోఎంబోలిజం'
వైద్య పరిభాషలో దీనిని అత్యంత ప్రమాదకరమైన స్థితిగా పరిగణిస్తారు. ప్రతీక్ యాదవ్ శరీరంలో రక్తం గడ్డకట్టి, ఆ గడ్డలు రక్తప్రవాహం ద్వారా ప్రయాణించి ఊపిరితిత్తుల్లోని ధమనులను (Arteries) పూర్తిగా మూసివేసినట్లు శవపరీక్షలో తేలింది. దీనివల్ల ఊపిరితిత్తులకు ఆక్సిజన్ సరఫరా నిలిచిపోవడమే కాకుండా, గుండెపై విపరీతమైన ఒత్తిడి పడి 'కార్డియో రెస్పిరేటరీ కొలాప్స్'కు దారితీసింది. అంటే, శ్వాస వ్యవస్థ, గుండె పనితీరు రెండూ ఒకేసారి నిలిచిపోయాయి.
అసలేమిటి ఈ సమస్య? ఎలా ప్రాణాలు తీస్తుంది?
సాధారణంగా కాళ్లలోని లోతైన సిరల్లో (Deep Vein Thrombosis - DVT) రక్తం గడ్డకట్టడం ప్రారంభమవుతుంది. సుదీర్ఘకాలం కూర్చుని ఉండటం, శారీరక శ్రమ లేకపోవడం లేదా కొన్ని జన్యుపరమైన కారణాల వల్ల ఇలా జరుగుతుంది. అలా గడ్డకట్టిన రక్తం ఊపిరితిత్తులకు చేరుకున్నప్పుడు అది ప్రాణాంతకమవుతుంది.
వైద్య నిపుణులు చెబుతున్న ప్రకారం.. ఈ పరిస్థితి తలెత్తినప్పుడు రోగికి నిమిషాల వ్యవధిలోనే తీవ్రమైన శ్వాస తీసుకోవడంలో ఇబ్బంది, గుండెపోటు, ఛాతి నొప్పి, కళ్లు తిరగడం వంటి లక్షణాలు కనిపిస్తాయి. ప్రతీక్ యాదవ్ విషయంలో కూడా ఇదే జరిగిందని, రక్తం గడ్డకట్టిన తీవ్రత ఎక్కువగా ఉండటం వల్లే ఆయన కోలుకునే అవకాశం లేకుండా పోయిందని వైద్యులు విశ్లేషిస్తున్నారు.
వైద్యులు ఇంకా ఏం గుర్తించారు?
పోస్ట్మార్టం నివేదిక ప్రకారం, ప్రతీక్ యాదవ్ గుండెను, ఊపిరితిత్తుల నుంచి సేకరించిన రక్తం గడ్డలను (Thromboembolic Material) తదుపరి విశ్లేషణ కోసం 'ఫార్మాలిన్' ద్రావణంలో భద్రపరిచారు. హిస్టోపాథలాజికల్ పరీక్షల ద్వారా ఆ రక్తం గడ్డలు ఎంత పాతవి? అవి ఎక్కడ పుట్టాయి? వంటి వివరాలను తెలుసుకోనున్నారు. వీటితో పాటు ఆయన శరీర అంతర్గత అవయవాలను (Viscera) కూడా రసాయన విశ్లేషణ కోసం ఫోరెన్సిక్ ల్యాబ్కు పంపారు.
గాయాల గుర్తులపై క్లారిటీ
{{/usCountry}}పోస్ట్మార్టం నివేదిక ప్రకారం, ప్రతీక్ యాదవ్ గుండెను, ఊపిరితిత్తుల నుంచి సేకరించిన రక్తం గడ్డలను (Thromboembolic Material) తదుపరి విశ్లేషణ కోసం 'ఫార్మాలిన్' ద్రావణంలో భద్రపరిచారు. హిస్టోపాథలాజికల్ పరీక్షల ద్వారా ఆ రక్తం గడ్డలు ఎంత పాతవి? అవి ఎక్కడ పుట్టాయి? వంటి వివరాలను తెలుసుకోనున్నారు. వీటితో పాటు ఆయన శరీర అంతర్గత అవయవాలను (Viscera) కూడా రసాయన విశ్లేషణ కోసం ఫోరెన్సిక్ ల్యాబ్కు పంపారు.
గాయాల గుర్తులపై క్లారిటీ
{{/usCountry}}ప్రతీక్ యాదవ్ శరీరంపై కొన్ని గాయాల గుర్తులు ఉన్నట్లు నివేదిక పేర్కొంది. అయితే, ఇవన్నీ 'యాంటీ మార్టం' (మరణానికి ముందు జరిగినవి) అని వైద్యులు స్పష్టం చేశారు. మరణించే ముందు ఆయన ఒక్కసారిగా కుప్పకూలిపోవడం వల్ల లేదా పడిపోయిన సమయంలో తగిలిన దెబ్బల వల్ల ఈ గుర్తులు ఏర్పడి ఉండవచ్చని అధికారులు భావిస్తున్నారు. పూర్తిస్థాయి ఫోరెన్సిక్ రిపోర్ట్ వచ్చిన తర్వాతే ఈ విషయంలో తుది నిర్ధారణకు రానున్నారు.
తరచుగా అడిగే ప్రశ్నలు (FAQs):
1. పల్మనరీ థ్రోంబోఎంబోలిజం అంటే ఏమిటి?
శరీరంలోని ఇతర భాగాల (ప్రధానంగా కాళ్లు) నుంచి రక్తపు గడ్డలు ప్రయాణించి ఊపిరితిత్తుల్లోని రక్తనాళాలను మూసివేయడాన్ని పల్మనరీ థ్రోంబోఎంబోలిజం అంటారు. ఇది శరీరంలో ఆక్సిజన్ స్థాయిలను పడిపోయేలా చేసి ప్రాణాపాయం కలిగిస్తుంది.
2. దీని లక్షణాలు ఎలా ఉంటాయి?
హఠాత్తుగా శ్వాస తీసుకోవడంలో ఇబ్బంది కలగడం, ఛాతి నొప్పి, దగ్గుతున్నప్పుడు రక్తం పడటం, వేగంగా గుండె కొట్టుకోవడం దీని ప్రధాన లక్షణాలు.
3. ప్రతీక్ యాదవ్ శరీరంపై గాయాలు ఎందుకు ఉన్నాయి?
రక్తం గడ్డకట్టడం వల్ల ఆయన ఆకస్మికంగా కుప్పకూలిపోయారు. ఆ సమయంలో నేలకు తగిలి గాయాలు అయ్యే అవకాశం ఉందని, అందుకే శరీరంపై ఆ గుర్తులు కనిపించాయని వైద్యులు భావిస్తున్నారు.
4. ఈ సమస్య ఎవరికి వచ్చే అవకాశం ఉంది?
ఎక్కువ సేపు కదలకుండా కూర్చునే వారు, ఊబకాయం ఉన్నవారు, ధూమపానం చేసేవారు, ఇటీవల శస్త్రచికిత్సలు చేయించుకున్న వారిలో ఈ ముప్పు ఎక్కువగా ఉంటుంది.